A Coruña

Ón Vicipéid, an chiclipéid shaor.
Bosca Geografaíocht PholaitiúilA Coruña

Cuir in eagar ar Wikidata

Suíomh
Map
 43°22′N 8°23′W / 43.37°N 8.38°W / 43.37; -8.38
Stát ceannasachAn Spáinn
Comhphobal féinrialaitheach na SpáinneAn Ghailís
Cúigí na SpáinneA Coruña Cuir in eagar ar Wikidata
Príomhchathair de

PríomhchathairA Coruña Cuir in eagar ar Wikidata
Daonra
Iomlán247,376 (2023) Cuir in eagar ar Wikidata
• Dlús6,539.15 hab./km²
Tíreolaíocht
Achar dromchla37.83 km² Cuir in eagar ar Wikidata
Suite i nó in aice le limistéar uisceAn tAigéan Atlantach Cuir in eagar ar Wikidata
Airde21 m Cuir in eagar ar Wikidata
Ar theorainn le
Sonraí stairiúla
Leanann sé/síOza (en) Aistrigh Cuir in eagar ar Wikidata
Eagraíocht pholaitiúil
• Méara A Coruña Cuir in eagar ar WikidataInés Rey García (2019–) Cuir in eagar ar Wikidata
Aitheantóir tuairisciúil
Cód poist15001–15011 Cuir in eagar ar Wikidata
Lonnaithe i gcrios ama
Glaochód981 y 881 Cuir in eagar ar Wikidata
INE municipality code (en) Aistrigh15030 Cuir in eagar ar Wikidata
Eile

Suíomh gréasáincoruna.gal Cuir in eagar ar Wikidata
Facebook: ConcelloCoruna Twitter: ConcelloCoruna Cuir in eagar ar Wikidata

Is cathair i gcomhphobal féinrialaitheach na Gailíse in iarthuaisceart na Spáinne é A Coruña (Spáinnis: La Coruña, Gaeilge: Cathair na Cruinne[1]). Is í an dara cathair is mó sa Ghailís agus is í príomhchathair an chúige í.

Deirtear go háitiúil go dtagann an t-ainm ón gColóin Ársa, nó Túr Earcail, a bhfuil fós ina seasamh inniu, ach ní aontaítear go huile leis an dtuairim seo. Teach solais a bhí ann ar feadh 2,000 míle bliain. In aice an túir, tá compás (Rosa de los Vientos- Rós na Gaoithe) le siombailí Ceilteacha a fhreagraíonn dona tíortha Ceilteacha uilig. Deirtear gur tháinig na chéad Ceiltigh (Clann Mhíle) go hÉireann ón áit seo fadó. Táthar ann a deireann go dtagann sé ón bhfocal "Coróin", agus nach gciallaíonn an "a" ach an t-alt sonrach mar an gcéanna as Gaeilge. Tóg faoi deara freisin an cosúlacht fuaimníochta idir "Coruña" ( [koˈɾuɲa] ) agus "Cruinne" ( [kɾʲɪna] ), tá daoine eile ann a dhéanann an nasc sin.

Déanann roinnt daoine nasc idir Éire agus an Ghailí mar deirfiúr Ceilteach de bharr na cosúlachtaí: reiligúin céanna, aimsir fliusch, tírdhreach glas agus geilleagar bunaithe ar talamhaíocht agus iascaireacht. Tá club peil Ghaelach ann chomh maith leis an ain, Fillos de Breogán (Mic Bhreogán); agus tá Roinn Léann Éireannach ag Ollscoil A Coruña. Sa bhliain 2014, thairg banna cheoil Gailíseach, Luar na Lubre, albam darbh ainm Torre de Breoghán, le hamhráin bunaithe ar Mic Míle.[2] Is í Luimneach a chomhchathair.

Is port an-ghnóthach í an chathair agus í suite ar an chósta Atlantach. Tá an chathair tábhachtach ó thaobh trádal talmhaíochta de ar fud an réigiúin. Tá scaglann ola ann chomh maith.

Tá clú agus cáil ar an chlub sacair, Deportivo de La Coruña, a bhfuil sa chéad sraith i sacar na Spáinne. Bhí an bua acu i gcoinne club sacair Shelbourne sa bhliain 2004.

Tagairtí[cuir in eagar | athraigh foinse]

  1. Barnwell, David, Ó Domhnalláin, Pádraig, Alonso, Carmen Rodriquez (2009). "Foclóir Gaeilge-Spáinnise": lch. xli. Coiscéim. Dáta rochtana: 16 Nollaig 2010. 
  2. "Naisc Gaeilge-na Gailíse".