An Bhanglaidéis

Ón Vicipéid, an chiclipéid shaor.
গণপ্রজাতন্ত্রী বাংলাদেশ
Ganaprajātantrī Bangladesh
Bratach na Bangladéise Armas na Bangladéise
Bratach Armas
Mana: Níl aon ann.
Amhrán náisiúnta: Amar Shonar Bangla
"Mo Bheangál Órga"
Suíomh na Bangladéise
Príomhchathair Dhaka
23°42′ Thuaidh 90°22′ Thiar
An chathair is mó Dhaka
Teangacha oifigiúla Beangáilis
Rialtas Poblacht Pharlaiminteach
Zillur Rahman
Sheikh Hasina Wazed
Neamhspleáchas
Fógraithe
Victory Day
ón Phacastáin
26 Márta, 1971
16 Nollaig, 1971
Achar
 • San iomlán
 • Uisce (%)
 
143,998 km² (94ú)
7.0
Daonra
 • Meas. ó 2005
 • Daonáireamh 2001
 • Dlús
 
141,822,000 ()
129,247,233
985/km² (11ú)
OTI (PCC)
 • San iomlán
 • An duine
Meas. ó 2005
US$ 305.6 billiún (31ú)
US$ 2,011 (143ú)
Airgeadra Taka (BDT)
Crios ama
 • Samhradh (CSL)
+6 (UTC)
+6 (UTC)
Fearann Idirlín .bd
Glaochód +880

Is tír atá suite san Áise Theas í an Bhanglaidéis, nó Daonphoblacht na Bangladéise[1]. Tá teorainn mhór aici leis an India, agus teorainn bheag le Maenmar san oirdheisceart. Tá Bá Bheangál sa deisceart.

Tá an tír suite sa réigiún Beangál. Is grúpa eitneach Áiseach iad na Beangálaigh. Is í an Bheangáilis a bpríomhtheanga.

Stair[athraigh | athraigh vicithéacs]

An Réimeas Briotanach[athraigh | athraigh vicithéacs]

Tugtar An Réimeas Briotanach (Béarla: The British Raj) (Hiondústáinis: राज, راج, rāj nó go litriúil "Réimeas") ar an dtréimhse ama ina raibh forlámhas coilíneach na Breataine i bhfeidhm ar fho-ilchríoch na hIndia idir 1858 agus 1947. Áirítear an réigiún ar a dtugtar go coitianta 'An India' in úsáid chomhaimseartha, na fearainn a bhí riartha go díreach ag an Ríocht Aontaithe, mar aon leis na stáit ríoga a rialaigh rialóirí aonair faoi cheannasaíocht Corónach na Breataine.

Gorta[athraigh | athraigh vicithéacs]

Bhí gorta sa Bheangáil sna 1940idí déanacha. Fuair na milliúin bás in oirthear na hIndia is an Bheangáil Thoir (an Bhanglaidéis anois) leis an seargadh ríse. Tá an galar sin annamh anois mar gur tugadh isteach saghsanna frithsheasmhacha.

1947[athraigh | athraigh vicithéacs]

Cuireadh críochdheighilt i bhfeidhm ar an réigiúin sa bhliain 1947, nuair a tháinig deireadh leis an Réimeas Briotanach agus nuair a bunaíodh an Phacastáin agus an India, na tíortha chomharbais.

1952[athraigh | athraigh vicithéacs]

Roghnaíodh an 21 Feabhra an Lá Idirnáisiúnta na Máthairtheangacha a cheiliúradh, in ómós na mac léinn a maraíodh agus iad ag agóidíocht ar son a dteanga dhúchais, Bangla, sa Bhanglaidéis i 1952[2].

Neamhspleáchas[athraigh | athraigh vicithéacs]

Ar an 26 Márta 1971, thosaigh an oibríocht mhíleata "solas cuardaigh". D'ionsaigh an Phacastáin Thiar na náisiúnaí sa Bhanglaidéis. Tharla cinedhíothú. Dúnmharaíodh go barbartha 300-500,000 (3 milliún a deir an rialtas inniu)[3].

Bhain Oirthear na Pacastáine neamhspleáchas amach ó Phacastáin Thiar i mhí Nollag 1971. Tugadh "an Bhanglaidéis" ar an tír nua ag an am sin.

National symbols of Bangla-Desh (Official)
State animal Panthera tigris.jpg
State bird Oriental Magpie Robin (Copsychus saularis)- Male calling in the rain at Kolkata I IMG 3746.jpg
State tree Mango blossoms.jpg
State flower Nymphaea pubescens (9149867657).jpg
State aquatic marine mammal PlatanistaHardwicke.jpg
State reptile Gavial-du-gange.jpg
State fruit (Artocarpus heterophyllus) Jack fruits on Simhachalam Hills 01.jpg
State fish Ilish.JPG
State mosque Baitul Mukarram (Arabic, بيت المكرّم; Bengali, বায়তুল মুকাররম; The Holy House).jpg
State temple Hindu Temple in Dhaka.jpg
State river Boat on Jamuna River.jpg
State mountain Keokradong.jpg

Tagairtí[athraigh | athraigh vicithéacs]

  1. "Bangladesh" The World Factbook — Central Intelligence Agency.
  2. Tuairisc.ie, 17 Feabhra 2015
  3. BBC (Dummett, Mark, 16 December 2011. "Bangladesh war: The article that changed history")


Comhlathas na Náisiún
Flag of Antigua and Barbuda.svg Antigua agus BarbúdaFlag of Australia.svg An Astráil

Flag of the Bahamas.svg Na BahámaíFlag of Bangladesh.svg An BhanglaidéisFlag of Barbados.svg BarbadósFlag of Belize.svg An BheilísFlag of Botswana.svg An BhotsuáinFlag of Brunei.svg BrúinéFlag of Cameroon.svg CamarúnFlag of Canada.svg CeanadaFlag of Cyprus.svg An ChipirFlag of Dominica.svg DoiminiceFlag of Fiji.svg FidsíFlag of Ghana.svg GánaFlag of Grenada.svg GrenadaFlag of Guyana.svg an GhuáinFlag of India.svg IndiaFlag of Jamaica.svg IamáiceFlag of Kenya.svg An ChéiniaFlag of Kiribati.svg CireabaitíFlag of Lesotho.svg LeosótaFlag of Malawi.svg An MhaláivFlag of Malaysia.svg An MhalaeisiaFlag of Maldives.svg Oileáin MhaildíveFlag of Malta.svg MáltaFlag of Mauritius.svg Oileán MhuirísFlag of Mozambique.svg MósaimbícFlag of Namibia.svg An NamaibFlag of Nauru.svg NárúFlag of New Zealand.svg Nua-ShéalainnFlag of Nigeria.svg An NigéirFlag of Pakistan.svg An PhacastáinFlag of Papua New Guinea.svg Nua-Ghuine PhapuaFlag of Rwanda.svg RuandaFlag of Saint Kitts and Nevis.svg San Críostóir-NimheasFlag of Saint Lucia.svg San LuciaFlag of Saint Vincent and the Grenadines.svg San Uinseann agus na GreanáidíníFlag of Samoa.svg SamóFlag of Seychelles.svg Na SéiséilFlag of Sierra Leone.svg Siarra LeonFlag of Singapore.svg SingeapórFlag of the Solomon Islands.svg Oileáin SholamónFlag of South Africa.svg An Afraic TheasFlag of Sri Lanka.svg Srí LancaFlag of Swaziland.svg An tSuasalainnFlag of Tanzania.svg An TansáinFlag of Tonga.svg TongaFlag of Trinidad and Tobago.svg Oileán na Tríonóide agus TobágaFlag of Tuvalu.svg TuvaluFlag of Uganda.svg UgandaFlag of Vanuatu.svg VanuatúFlag of Zambia.svg An tSaimbia