An Áise

An Áise
	;
Ainmnithe in ómós	an Áise
Suíomh
	43° 40′ 52″ N, 87° 19′ 52″ E / 43.6811°N,87.3311°E
Daonra
Iomlán	4,977,954,915 (2025)
• Dlús	111.58 hab./km²
Déamainm	Áiseach
Tíreolaíocht
Cuid de	Domhan ; Ostfeste (en) ; an Afrai-Eoráise ; an Eoráise ; Afro-Asia (en)
Achar dromchla	44,614,500 km²
Pointe is airde	Sliabh Everest (8,848.86 m)
Pointe is ísle	an Mhuir Mharbh (−440.61 m)
Ar theorainn le	an Eoraip ; an Afraic
Aitheantóir tuairisciúil
Lonnaithe i gcrios ama	Nepal Standard Time (en) ; Sri Lanka Standard Time (en) ; Philippine Standard Time (en) ; Magadan Time (en) ; Armenia Time (en) ; Hong Kong Time (en) ; Indian Standard Time (en) ; Vladivostok Time (en) ; Korea Standard Time (en) ; Am Caighdeánach na Seapáine ; Asia/Thimphu (en) ; UTC+06:00 ; time in China (en) ; Am Oirthear na hEorpa ; Yekaterinburg Time (en) ; Irkutsk Time (en) ; Yakutsk Time (en) ; Azerbaijan Time (en) ; Israel Standard Time (en) ; Iran Standard Time Zone (en) ; Krasnoyarsk Time (en) ; Taiwan time (en) ; Indonesia Western Standard Time (en) ; Indonesia Central Standard Time (en) ; Time in Malaysia (en) ; Pakistan Standard Time (en) ; Bangladesh Standard Time (en) ; Singapore Standard Time (en)
Fearann Idirlín barrleibhéil	.asia

Is í an Áise an chuid is mó den mhór-roinn Eoráise, agus is í an ilchríoch is mó ar domhan. Clúdaíonn an Áise 30% de thalamh an domhain, i bhfairsinge ollmhór a chuimsíonn féarach, fásaigh, dufairí, agus tundra. Is í an ilchríoch is mó daonra fosta, le 4.7 billiún duine ina gcónaí innti.

Teorainneacha

Is í Canáil Shuais an teorainn idir an Áise agus an Afraic.

Níl sé chomh furasta socrú ar theorainn bheacht idir an Áise agus an Eoraip, óir baineann an dealú eatarthu níos mó le cúiseanna stairiúla agus cultúrtha ná mar a bhaineann sé leis an tíreolaíocht de, cé go bhfuil roinnt bacainní nadúrtha idir an dá thaobh: Sléibhte na hÚraile, an Mhuir Dhubh, an Bosparas, an Mhuir Chaisp, agus na Sléibhte Cugais san áireamh.

Tíortha

Tá timpeall 60% de mhuintir an domhain ina gcónaí san Áise. Is iad an tSín agus an India an dá thír is mó daonra ar domhan, agus níos mó ná billiún duine ina gcónaí i ngach ceann acu.

Is í an Rúis an tír is mó ar domhan. San Eoraip atá ceathrú di, agus an chuid eile san Áise. Is í an Rúis an tír is tuaisceartaí agus is oirthearaí na hÁise.^[1]

Tíortha

Tagairtí

↑ forasnagaeilge.ie. "Ilchríocha an domhain". Dáta rochtana: 2023.

[:0-1] rasnagaeilge.ie. "Ilchríocha an domhain". Dáta rochtana: 2023.

[1]