Marian Finucane

Ón Vicipéid, an chiclipéid shaor.
Jump to navigation Jump to search
Marian Finucane
Saol
Eolas breithe Baile Átha Cliath, Bealtaine 21, 1950
Náisiúntacht Éire
Bás An Nás, Eanáir 2, 2020
Muintir
Céile/Céilí John Clarke (en) Aistrigh
Oideachas
Alma mater Ollscoil na hÉireann, Gaillimh
Gairm
Gairm pearsa raidió
Fostóirí Raidió Teilifís Éireann
IMDb nm1644344

Ba láithreoir raidió Éireannach as Baile Átha Cliath í Marian Finucane (21 Bealtaine 1950 - 2 Eanáir 2020).[1] Bhí sí ar dhuine de mhórchraoltóirí na hÉireann.[2] Ceannródaí sa chraoltóireacht ó thaobh cúrsaí ban de ab ea Marian Finucane.

Saol[cuir in eagar | athraigh foinse]

D’fhreastail Finucane ar scoil lán-Ghaeilge, Scoil Chaitríona ar Shráid Eccles san ardchathair, agus bhí neart Gaeilge aici dá réir.

Bhain sí cáilíocht amach mar ailtire agus le linn di a bheith ina mac léinn bhí sí gníomhach sa bhfeachtas a chuir stop le leagan na dtithe Seoirseacha i Sráid Hume in aice le Faiche Stiabhna.

RTÉ Radio 1.svg

Fuair Finucane a céad phost le RTÉ mar láithreoir leanúnachais i 1974.[3] Ina dhiaidh sin, thosaigh sí ag cur cláracha éagsúla i láthair a bhain le ceisteanna sóisialta an lae. Bhí sí ag obair ar feadh tamaill ar chláir a bhain le cúrsaí ban.[4] Ba í an chéad duine chun Women Today (sa bhliain 1979) a chur i láthair ar RTÉ Raidió 1.Tharraing a clár Women Today aird an phobail ar shaol na mban agus ar na dúshláin a bhí le sárú acu an t-am sin ina saol pearsanta agus oibre agus thug an clár sin ardán agus éisteacht dóibh.[2]

Ba í an chéad láithreoir ar an gclár raidió Liveline í (in 1985). Ar an teilifís, bhí na cláracha Consumer Choice agus Crime Line aici.

Ó 2005 go 2019, chuir sí The Marian Finucane Show i láthair ar RTÉ Raidió 1, seó mór-ráchairte a bhíodh ar siúl idir 11 a chlog agus am lóin gach Satharn agus Domhnach.[5]

Duaiseanna[cuir in eagar | athraigh foinse]

Bronnadh Duais Jacobs ar Finucane as ucht a cuid oibre le Women Today.

Bhuaigh sí an Prix Italia do chlár faisnéise a rinne sí i 1979, Abortion: the Lonely Crisis, mar a ndeachaigh sí go Sasana in éineacht le bean óg a bhí ag dul anonn chun ginmhilleadh a fháil.[6][7]

In 1988, bronnadh sí an duais, The Radio Journalist of the Year uirthi.

In 2005, bhron Ollscoil na Gaillimhe céim onóracha uirthi.

Bás[cuir in eagar | athraigh foinse]

Fuair Finucane bás tobann, ina “codladh”, ar 2 Eanáir 2020 agus in aois 69 bliain di. Trom ar an tobac, agus neamhrithimeacht chairdiach ag cur as di, bhuail niúmóine de shaghas éigin í is cosúil.[1] An t-amhránaí agus an Gael aitheanta Maighréad Ní Dhomhnaill a dúirt na hamhráin ag an Aifreann agus bhí an Ghaeilge sa treis sa rogha cheoil.[2]

Maireann a fear céile John Clarke agus a mac Jack, agus a leaschlann Jocelyn, Neil agus Timothy. Bhásaigh a hiníon Sinéad ón leoicéime i 1990 agus gan í ach ocht mbliana d’aois..

Féach freisin[cuir in eagar | athraigh foinse]

Tagairtí[cuir in eagar | athraigh foinse]

  1. 1.0 1.1 Kathy Sheridan. "John Clarke on missing his wife Marian Finucane: ‘I didn’t realise how much we chatted’" (en). The Irish Times. Dáta rochtana: 2021-01-02.
  2. 2.0 2.1 2.2 "Sochraid Marian Finucane: ‘Cuimhneofar go deo uirthi mar gheall ar a buanna iontacha mar iriseoir’" (ga-IE). Tuairisc.ie. Dáta rochtana: 2021-01-02.
  3. "An craoltóir Marian Finucane tar éis bháis" (in ga) (2020-01-02). 
  4. "Ómós tugtha do Marian Finucane a bhásaigh inné" (in ga) (2020-01-03). 
  5. "RTÉ Archives | Marian Finucane". www.rte.ie. Dáta rochtana: 2021-01-02.
  6. "PressReader.com - Your favorite newspapers and magazines.". www.pressreader.com. Dáta rochtana: 2021-01-03.
  7. an croiait (2020-01-03). "Marian Finucane 1950 – 2020" (ga). ancroiait. Dáta rochtana: 2021-01-02.