Rúraíocht

Ón Vicipéid, an chiclipéid shaor.

Is éard atá sa Rúraíocht ná sraith scéalta ársa de chuid na nGael. Tugtar laochscéalta orthu agus tá a bhformhór suite i gCúige Uladh. (Mar sin, tugtar the Ulster Cycle ar na scéalta i mBéarla.)

Is iad Conchúr Mac Neasa, rí Uladh, agus an laoch Cú Chulainn, príomhcharachtar na scéalta de ghnáth. Bhí cónaí ar an rí in Eamhain Mhacha agus buíon laochra aige darbh ainm an Chraobh Rua. I measc na scéalta is cáiliúla tá Oidheadh Chlainne Uisnigh, scéal tragóideach faoin ógbhean Deirdre a bhí roghnaithe mar chéile ag Conchúir Mac Neasa, ach a d'éalaigh le Naoise go hAlbain. Tar éis tamaill d'iarr Conchúir ar Naoise agus a dheartháireacha, Clann Uisnigh, teacht ar ais go hÉirinn mar go raibh sé ag tabhairt mathúnais dóibh. Maraíodh na deartháireacha go fealltach chomh luath agus a shroich siad príomhchathair an rí, Eamhain Mhacha. Léim Deirdre as carbad an rí agus rinne smidiríní dá ceann in aghaidh carraige.

Is mó de shraith scéalta ann féin é An Táin nó Táin Bó Cuailgne, eachtra fada faoi ruaig a thug banríon Chonnachta Méabh ar Chuailgne chun tarbh a ghoid, agus an cogadh a lean é. Mar gheall ar gheasa a bhí ar laochra na Craoibhe Rua, ní raibh ar a gcumas troid in aghaidh a namhaide agus b'éigean don ógánach Cú Chulainn an fód a sheasamh.