Seamus Heaney

Ón Vicipéid, an chiclipéid shaor.
Seamus Heaney
SeamusHeaneyLowRes.jpg
Seamus Heaney sa bhliain 1970
Dáta breithe 13 Aibreán, 1939
  Contae Dhoire, Tuaisceart Éireann
Dáta báis 30 Lúnasa, 2013
  Baile Átha Cliath
Gairm File
Duaiseanna Duais Nobel (1995)

File a rugadh i gContae Dhoire in Éirinn ab ea Seamus Justin Heaney (baintear úsáid as an leagan Gaeilge dá ainm scaití: Séamus Ó hÉannaíÓ hÉanaí;[1][2] 13 Aibreán 1939 - 30 Lúnasa 2013).

Bhí díolaim mór filíochta scríofa aige. Bronnadh an Duais Nobel na Litríochta air ar an 9 Nollaig 1995 i Stócólm, sa tSualainn.

Luathshaol[athraigh | athraigh vicithéacs]

8 Feabhra 1996

Rugadh Heaney ar an 13 Aibreán 1939, i dteach feirme an teaghlach darbh ainm Mossbawn, idir An Seanmhullach agus Tuaim i gContae Dhoire, Tuaisceart na hÉireann. Ba é an chéad pháiste de naonúr. I 1953, bhog a chlann go Baile Eachaidh, cúpla míle ar shiúl, atá mar theach an teaghlaigh anois. Bhí a athair, Patrick Heaney, an ochtú páiste de dheichniúr agus ba iad James agus Sarah Heaney a thuistí. Ba fheirmeoir é Patrick ach ba é trádáil eallaigh a fhíorghrá, rud a thosaigh a uncail a thug aire do nuair a fuair a thuismitheoirí bás agus iad an óg leis.

11 Feabhra 2009

Tháinig a mháthair, Margaret Kathleen (1911-1984) ó mhuintir na McCann agus stíl beatha eile, agus tionchar ar a chuid oibre, a dúirt Heaney. Fostaíodh a uncail agus a gaolta eile sa mhuileann línéadaigh áitiúil, agus bhíodh a haintín ag obair mar chailín aimsire i gcomhair clann úinéir an muileann.

File[athraigh | athraigh vicithéacs]

I measc a chuid éacht d´fhoilsigh Heaney aistriúchán ar an eipic sa tsean-Angla-Sacsanais, Béowulf, agus chuir sé eagar ar dhráma de chuid Sofaicléis, Philoctetes, faoin ainm "The Cure at Troy".

Mhair Heaney i nDumhach Thrá i mBaile Átha Cliath ó 1976 go dtí lá a bháis. Chaith sé seal i Harvard ó 1981 go dtí 2006 agus in Ollscoil Oxford ó 1989 go dtí 1994.

Saothair[athraigh | athraigh vicithéacs]

Filíocht[athraigh | athraigh vicithéacs]

Seamus Heaney (deas) le Antoni Milosz (clé) sa bhliain 2004.
  • Death of a Naturalist (Faber & Faber, 1966)
  • Door into the Dark (Faber & Faber, 1969)
  • Wintering Out (Faber & Faber, 1972)
  • Stations (Ulsterman Publications, 1975)
  • North (Faber & Faber, 1975)
  • Field Work (Faber & Faber, 1979)
  • Selected Poems 1965-1975 (Faber & Faber, 1980)
  • Station Island (Faber & Faber, 1984)
  • The Haw Lantern (Faber & Faber, 1987)
  • New Selected Poems 1966-1987 (Faber & Faber, 1990)
  • Seeing Things (Faber & Faber, 1991)
  • Sweeney's Flight (le Rachel Giese, grianghrafadóir; Faber & Faber, 1992)
  • The Spirit Level (Faber & Faber, 1996)
  • Opened Ground: Poems 1966-1996 (Faber & Faber, 1998)
  • Electric Light (Faber & Faber, 2001)
  • District and Circle (Faber & Faber, 2006)
le Colin Davidson, 2013

Aistriúcháin[athraigh | athraigh vicithéacs]

  • Sweeney Astray: a version from the Irish (Field Day, 1983)
  • The Midnight Verdict: Translations from the Irish of Brian Merriman and from the Metamorphoses of Ovid (Gallery Press, 1993)
  • Jan Kochanowski: Laments (Faber & Faber, 1995)
  • Beowulf (Faber & Faber, 1999)
  • Diary of One who Vanished (Faber & Faber, 1999)

Aistí[athraigh | athraigh vicithéacs]

  • Preoccupations: Selected Prose 1968-1978 (Faber & Faber, 1980)
  • The Government of the Tongue (Faber & Faber, 1988)
  • The Place of Writing (Emory University, 1989)
  • The Redress of Poetry: Oxford Lectures (Faber & Faber, 1995)
  • Crediting Poetry: The Nobel Lecture (Gallery Press, 1995)
  • Finders Keepers: Selected Prose 1971-2001 (Faber & Faber, 2002)

Drámaí[athraigh | athraigh vicithéacs]

  • The Cure at Troy: a version of Sophocles' Philoctetes (Field Day, 1990)
  • The Burial at Thebes: a version of Sophocles' Antigone (Faber & Faber, 2004)

Aistriúcháin ar a shaothar[athraigh | athraigh vicithéacs]

  • Conlán Tríocha dán, leaganacha Gaeilge de dhánta Seamus Heaney aistrithe ón mBéarla ag Gabriel Rosenstock.

Tagairtí[athraigh | athraigh vicithéacs]