Veirgil

Ón Vicipéid, an chiclipéid shaor.
Jump to navigation Jump to search
Publius Vergilius Maro
GiorcesBardo42.jpg
Dáta breithe 15 Deireadh Fómhair, 70 RC
  Mantua, Gallia Cisalpina
Dáta báis 21 Meán Fómhair, 19 RC
  Brundisium
Ainm cleite Virgilius
Gairm File
Seánra Filíocht eipiciúil, teagascach, srl

B'fhile Rómhánach é Publius Vergilius Maro (15 Deireadh Fómhair, 70 RC21 Meán Fómhair, 19 RC), nó Veirgil i nGaeilge, le linn na tréimhse Águstaigh. Scríobh sé trí cinn de na dánta is cáiliúla i litríocht na Laidine: na hEaclóga, na Seoirsicí agus an Aeinéid. Dhá leabhar déag de dhánta atá san Aeinéid agus b'eipic náisiúnta Impireachta na Róimhe í. Uaireanta luaitear roinnt miondhánta, a bhailíodh san ré Águstach leis.

Bíonn Veirgil rangaithe go traidisiúnta mar cheann de na filí is mó sa Róimh. Glacadh lena hAeinéid mar eipic náisiúnta na Sean-Róimhe ón chéad uair a foilsíodh é. Samhaltaithe i ndiaidh an Iliaid agus na hOdaisé de chuid Hóiméir, leanann an Aeinéid dídeanaí na Traí, Aeinéas, agus é ag streachailt lena thodhchaí a bhaint amach agus an Iodáil a bhaint amach, áit a bhfuarthas a shliocht Romalas agus Réamas i gcathair na Róimhe. Tá tionchar leathan agus domhain ag saothar Virgil ar litríocht an Iarthair, go háirithe Coméide Dhiaga ó Dhainté Ailigéirí, ina bhfuil Veirgil le feiceáil mar threoirí Dhainté trí trí ifreann agus phurgadóir.[1]

Íomhánna[cuir in eagar | athraigh foinse]

Saothair (rogha)[cuir in eagar | athraigh foinse]

Na hEaclóga: (Eclogae / Bucolica 42 RC - 35 RC)[cuir in eagar | athraigh foinse]

Deireadh na ceathrú eaclóige (Vergilius Romanus, 5ú haois)

Na Seoirsicí: (Georgica 37 RC - 29 RC)[cuir in eagar | athraigh foinse]

An Aeinéid: (Aeneis 29 RC - 19 RC)[cuir in eagar | athraigh foinse]

Leathanach den tríú leabhar san Aeinéid (Vergilius Romanus, 5ú haois)

Aistriúcháin[cuir in eagar | athraigh foinse]

  • Na hEaclóga: wikisource.org (aistriúchán Bhéarla)
  • Na Seoirsicí: wikisource.org (aistriúchán Bhéarla)
  • An Aeinéid: wikisource.org (aistriúchán Bhéarla)
  • Na hEaclóga agus An Aeinéid: gottwein.de (Laidin in éineacht le haistriúchán ó Laidin go Gearmáinis)
  1. "Critical Companion to Dante" (in en) (2008). Infobase Publishing. Retrieved on 23 November 2016.