Scannánaíocht na Gaeilge

An Cailín Ciúin

Is éard is Scannánaíocht na Gaeilge ná scannáin ina bhfuil an chaint, nó cuid shuntasach di, i nGaeilge. Cé nár deineadh an oiread sin scannán Gaeilge tar éis Oidhche Sheanchais, a tháinig amach sa bhliain 1935, tháinig borradh faoin réimse sna 2020idí nuair a bhunaigh TG4 an scéim Cine4 faoinar forbraíodh agus faoinar deineadh na scannáin An Cailín Ciúin, Foscadh, Arracht, Róise & Frank, Tarrac agus eile.

Déantar dubáil Ghaeilge ar roinnt mórscannán freisin, scannáin Bhéarla do pháistí go príomha.

Scannáin Ghaeilge

Robert J. Flaherty, scannánóir a rinne Oidhche Sheanchais (1935), an chéad scannán Gaeilge riamh

• Oidhche Sheanchais le Robert Flaherty sa bhliain 1935 (agus Man of Aran á dhéanamh aige)
• Mise Éire
• Saoirse?
• Poitín le Bob Quinn
• Cré na Cille (scannán 2007)
• Kings
• An Bronntanas (Is sraith teilifíse a bhí ann i dtosach.)
• Aithrí
• Finky
• Doineann
• Song of Granite
• An Cailín Ciúin
• Foscadh
• Kneecap (scannán)
• An Taibhse

Lógó Kneecap, c. 2024

• Fidil Ghorm 2024
• Fréamhacha 2024
• Aontas, 2025
• Báite
• Different le John Farrelly 2022, scannán grá.
• https://www.youtube.com/watch?v=bmwROsn60Kk&fbclid=IwY2xjawJgxgxleHRuA2FlbQIxMAABHvXijERZ0yI_pX2-W1Wu40AdIjVyXYfo2TRV0OaxINvwyDaxK_mqXP3Xw9XM_aem_Sam0LJV0bGWd1SW64qOLwQ
• Nollaí (scannán beochana Nollag do pháistí) (2025)

Gearrscannáin

Radharc as an ngearrscannán Yu Ming Is Ainm Dom (2003). An príomhcharactar Yu Ming (Diyu Daniel Wu) ag labhairt le seanfhear (Frank Kelly)

• An Leabhar (2000) (ar YouTube)
• Cáca Milis (ar YouTube agus anseo)
• Clare sa Spéir (ar YouTube agus anseo)
• Lipservice (ar YouTube)
• Yu Ming Is Ainm Dom (ar YouTube)
• Fluent Dysphasia (ar YouTube agus anseo)
• Fíorghael (ar YouTube)
• Aqua
• Mac an Athar
• An Teanga Rúnda (2006)
• Tubberware
• Filleann an Feall
• Rógnairí
• Iníon na Fiaclóra
• Cosa Nite (1998)
• Dillusc (1999)
• Deich gCoiscéim
• Óstán Na gCroíthe Briste
• An Créatúr (2007)
• Asal (2011)
• Páistí ag Obair (1973)
• Bainne (2019)
• Imbas Forosnai (2021)
• RITHSAOR (2025)
• Rúbaí
• Beirt le Chéile (2013)
• Céad Ghrá (2014)
• An tÁdh (2014)
• Páirtnéir (2014)
• Eoinín na nÉan (2014)
• An Ranger (2008) (Rinneadh leagan lánfhada de, Arracht ar deireadh)
• Féileacán (2008)
• Sylvia (2012)
• An Gadhar Dubh (2019) Beochan ar líne
• Macalla Chill Áirne (2022) Charlie O'Brien, ina bhfuil Séamus Barra Ó Súilleabháin
• An Chathair Mhór (2023) gearrscannán Gaeilge a rinneadh i Nua-Eabhrac
• Nellie (2023) ar youtube
• Máthair, Tomaí Ó Conghaile a scríobh ar youtube
• Trasna na Líne (2025) (scigscannán faisnéise)
• Gearrscannán dátheangach aiteach Dlúthchomhrá ina bhfuil Seoirsín Bashford
• Cailíní Gránna (2025) (scigaithris ar Mean Girls), ábhar eile le Mumbro Top

https://www.youtube.com/watch?v=7cSAwODR-YY&feature=youtu.be

• Claonadh (2025)
• Na Doirse suíomh oifigiúil

Scannáin i nGaeilge agus i nGaeilge na hAlban

• Le Chéile (2024) le Róise Nic an Bheatha

Scannáin Dhubáilte

Dealbh de Phangur Bán, bunaithe ar ealaíon de chuid Cartoon Saloon ón scannán Rún Cheanannais Mhóir

• Amhrán na Mara
• Rún Cheannanais Mhóir
• Na Conriochtaí (Wolfwalkers)
• Spongebob - An Scannán: Spúinse as Uisce
• Spongebob an Scannán: Rith, Spúinse, Rith
• Lego Ninjago Movie (as Gaeilge)
• Bíonn Scannáin Harry Potter ar TG4 um Nollaig

Scannáin ina bhfuil méid áirithe Gaeilge

• Froggie
• Pilgrimage
• Black 47
• Bring Them Down
• The Nightingale (2018)

Scannáin fhaisnéise

• Rocky Ros Muc (2017)
• Colmcille: An Naomh Dána (2021) TG4
• Beo Faoin bhFód (2025)
• H3 (2001)
• Innisfree (1990)
• Dambé: The Mali Project
• Ó Bhéal (2023)

Féach freisin

• Scannánaíocht in Éirinn

Naisc sheachtracha

• Tá fiche gearrscannán le feiceáil anseo: https://weareirish.ie/entertainment/irish-language-short-films-gaeilge/