Matamaitic

Ón Vicipéid, an chiclipéid shaor.
Euclid, matamaiticeoir Gréigis san 3ú aois RCh

Is é rud is matamaitic ann ná staidéar ar phatrúin struchtúir, ar phatrúin athraithe, agus ar phatrúin spáis. Tagann an focal "matamaitic" ón nGréigis μάθημα (máthema), agus ciallaíonn sé "eolaíocht, eolas, nó foghlaim". Go neamh-fhoirmiúil d’fheadfá a rá gurb iad uimhreacha agus cló a hábhar staidéir. Dar leo siúd ar a glaoitear na foirmiúlaigh, is taighde í de struchtúir teibí atá sainithe go aicsímiteach agus atá bunaithe ar loighic agus ar nodaireacht na matamaitice.

Shíolraigh an mhatamaitic ó chomhaireamh, ríomhadh, agus tomhas, trí úsáid a bhaint as teibiú agus réasúnú loighciúil agus an staidéar córasach ar chruthanna agus ghluaisní rudaí fisiceacha.

Bhí eolas agus úsáid na matamaitice bunúsach i dtólamh agus ina bhun-tréith agus ina ndlúth-ghré den saol indibhidiúil agus comhchoiteann.

Réimsí Matamaitic[athraigh | edit source]

Cainníocht[athraigh | edit source]

Tosaíonn staidéar an cainníocht le uimhreacha, ar dtús le na uimhreacha aiceanta agus slánuimhir agus uimhríocht orthu.

Agus a tagann forbairt ar an chóras uimhir, aithnítear na slánuimhir mar fo-thacar do na uimhir chóimheasta. Ach tá na uimhreacha chóimheasta fo-thacar freisin do na réaduimhir. Tá an uimhir choimpléascach tacar ginearálaithe do na réaduimhir

1, 2, 3\,...\! ...-2, -1, 0, 1, 2\,...\!  -2, \frac{2}{3}, 1.21\,\! -e, \sqrt{2}, 3, \pi\,\! 2, i, -2+3i, 2e^{i\frac{4\pi}{3}}\,\!
uimhreacha aiceanta slánuimhir uimhir chóimheasta réaduimhir uimhir choimpléascach


Mata Feidhmeach[athraigh | edit source]

Is brainse den mhatamaitic í an mhatamaitic fheidhmeach a bhaineann úsáid as uirlisí teibí matamaitice chun fadhbanna a réiteach sna heolaíochtaí, i ngnó agus i réimsí eile nach iad. Is réimse tábhachtach matamaitice feidhmí é an staidreamh a bhaineann leas as teoiric na dóchúlachta mar uirlis agus a cheadaíonn tuairisciú, anailísiú agus réamhaisnéis na bhfeiniméan ina bhfuil ról ag seans.

Gravitation space source.png Two red dice 01.svg Oldfaithful.png
Fisic Mhatamaiticiúil Dóchúlacht Staidreamh

Tagairtí[athraigh | edit source]