Peadar de Bhulbh

Ón Vicipéid, an chiclipéid shaor.
Jump to navigation Jump to search
Peadar de Bhulbh
Saol
Eolas breithe Luimneach, 1727
Náisiúntacht Éire
Bás Londain, 1803
Gairm
Gairm ceimiceoir
Duais
Ballraíocht Cumann Ríoga

Ba cheimiceoir agus mianreolaí Éireannach é Peadar de Bhulbh (1727-1803) (Peter Woulfe as Béarla) agus is ina onóir a thugtar an t-ainm ar an mianra wolfraimít.[1]

Rugadh i Luimneach é sa bhliain 1727 de shliocht Normannach a chuir fúthu in iarthar an Chontae sa 12ú haois. Chuaigh sé i mbun staidéir ar an eolaíocht i gColáiste na Trionóide i mBaile Átha Cliath agus chuaigh sé go Sasana agus go dti Mor-Roinn na hEorpa i mbun oibre ina dhiaidh. Chaith sé seal ag obair i Maidrid na Spáinne.

Bhí an tuairim aige go raibh dúil neamh-aitheanta sa wolfraimít, rud a chabhraigh le fionnú an mhiotail tungstan. Chomh maith le sin, chum sé próiseas nua chun fosfar a scagadh.

buidéal bhulbach

Sa bhliain 1779, chuir sé tuairisc síos faoi chruthú dathaigh buí nuair a measctar indigo le aigéad nitreach. Ba é sin aigéad picreach a úsáideadh sa 19ú haois mar bhunús an chéad dathaigh sintéiseach sa bhliain 1849, mar ábhar pléascadh ag Jean-Baptisite Dumas sa bhliain 1885 agus mar ábhar antaiseipteach i gcoinne dóiteán craicinn.

Chum sé an Buidéal Bhulbhach, gléas folcadh ceimiceach le trí mhuineál air lenar féidir gás a scagadh trí leacht.[2][3]

Bhí an-suim aige i rith a shaoil san ailcheimic (conas ór a dhéanamh as miotail eile ar nós luaidhe).

Ceapadh mar bhall den Royal Society (An Cumann Ríoga) é agus bronnadh Bonn Copley air. Cailleadh i Lonndain é sa bhliain 1803.

Tagairtí[cuir in eagar | athraigh foinse]

  1. Sharon Slater | Sep 30, 2016 | History, Who was? (2016-09-30). "Who was Peter Woulfe - The Last Alchemist • History, Who was?" (en-US). Limerick's Life. Dáta rochtana: 2019-05-31.
  2. "L. Experiments on the distillation of acids, volatile alkalies, &c. shewing how they may be condensed without loss, and how thereby we may avoid disagreeable and noxious fumes: In a letter from Mr. Peter Woulfe, F. R. S. to John Ellis, Esq; F. R. S." (in en) (1767-1). Philosophical Transactions of the Royal Society of London 57: 517–536. doi:10.1098/rstl.1767.0052. ISSN 0261-0523. 
  3. Philip Joseph Hartog. "Woulfe Peter". Dictionary of National Biography, 1885-1900 Volume 63.