Comhar

Ón Vicipéid, an chiclipéid shaor.
Jump to navigation Jump to search
Infotaula de publicacions periòdiquesComhar
Cineál irisleabhar
Cárta innéacs
Teanga An Ghaeilge
Dáta foilsithe 1942 Edit the value on Wikidata
Tír Éire
Aitheantóirí
ISSN 0010-2369
JSTOR comhar

Suíomh iriscomhar.com Edit the value on Wikidata

Iris mhíosúil Ghaeilge é Comhar a bpléitear litríocht agus cúrsaí reatha ann. . Fáiltionn an iris roimh scríbhneoirí nua Gaeilge agus tá sí dírithe i gconai ar léitheoirí oilte.

Ba é Breandán Ó hEithir t-eagarthoir is mó iomrá, agus i measc na scríbhneoirí aitheanta a bhfuil a shaothar le fail inti, tá Seán Ó Ríordáin, Máirtín Ó Direáin, Máirtín Ó Cadhain, Alan Titley agus Seán Mac Mathúna. Dúradh gur san iris a foilsíodh saothar le beagnach gach scríbhneoir Gaeilge a thuill clú sa 20ú haois.[1]

Foilsíonn Comhar roinnt leabhar freisin. Comhlacht carthanachta (uimhir 47559) gan scaireanna atá ann.

Stair[cuir in eagar | athraigh foinse]

Bhunaigh An Comhchaidreamh, dream idir-ollscoile, Comhar sa bhliain 1942.[2] Foilsíodh an chéad eagrán i mBealtaine na bliana 1942, tráth a raibh páipéar gann sa tír agus an dara cogadh domhanda faoi lán seoil. Go deimhin, bhí páipéar chomh gann sin ag an am go raibh ar eagarthóirí na hirise nua cead speisialta a lorg ón Aire Seán Lemass chun an iris a chur i gcló.[1]

I Mí na Nollag 2007 fógraíodh nach bhfoilseofaí Comhar a thuilleadh ó tharla go raibh Foras na Gaeilge chun deireadh a chur leis an deontas a thug siad don iris. I Mí an Mheithimh 2008, áfach, fógraíodh go bhfoilseofaí an iris arís tar éis d'Fhoras na Gaeilge athbhreithniú a dhéanamh ar an gcinneadh sin agus an deontas a athnuachan.[3]

Eagarthóirí[cuir in eagar | athraigh foinse]

1942
  • Seán Ó Buachalla, Máirtín Ó Flathartaigh, Tomás Ó Floinn, Tomás de Bhaldraithe, Séamus Ó Néill, Dáithí Ó hUaithne, Seán Mac Réamoinn, Proinsias Mac Cana, Caoimhín Ó Góilidhe, Helen Beaumont, Mícheál Ó Cíosóig
1952
  • Riobard Mac Góráin, Gearóid Mac Niocaill, Mícheál Ó Riain, Eibhlín Ní Bhriain, Breandán Ó hEithir
Anna Heussaff
1962
  • Breandán Ó hEithir (1960-1963; 1965-1966), Caoimhín Ó Marcaigh, Eoghan Ó hAnluain, Mícheál Ó hUanacháin, Piaras Ó Gaora
1972
  • Seán Ó hÉalaithe, Dáithí Ó hÓgain, Cathal Mac Giolla Coille, Treasa Ní Ógáin, Rhoda Uí Chonaire, Proinnseas Ní Dhorcaí, Anna Heussaff
1982
  • Caoilfhionn Nic Pháidín, Mícheál Ó Cearúil, Seosamh Ó Murchú, Éamonn Ó Dónaill
1992
  • Eagarthóir: Tomás Mac Síomóin
  • Fo-eagarthóir: Vivian Uíbh Eachach
  • Eagarthóir Liteartha: Siobhán Ní Fhoghlú (Eanáir-Iúil); Gréagóir Ó Dúill (Lúnasa-Nollaig)
1993/1994
  • Eagarthóir: Tomás Mac Síomóin
  • Fo-eagarthóir: Vivian Uíbh Eachach
  • Eagarthóir Liteartha: Gréagóir Ó Dúill
1995
  • Eagarthóir: Tomás Mac Síomóin (Eanáir-Meán Fómhair); Vivian Uíbh Eachach (Feabhra-Nollaig)
  • Fo-eagarthóir: Vivian Uíbh Eachach (Eanáir)
  • Eagarthóir Liteartha: Gréagóir Ó Dúill (Eanáir-Meán Fómhair); Liam Prút (Deireadh Fómhair-Nollaig)
1996/1997
  • Eagarthóir: Vivian Uíbh Eachach
  • Eagarthóir Liteartha: Liam Prút
1998 ;
  • Eagarthóir: Pól Ó Muirí (Eanáir-Iúil, Meán Fómhair-Samhain); Antain Mac Lochlainn (aoi-eagarthóir, Lúnasa); (eagarthóir, Nollaig)
  • Eagarthóir Liteartha: Antain Mac Lochlainn (Samhain)
1999
  • Eagarthóir: Antain Mac Lochlainn
2000
  • Eagarthóir: Antain Mac Lochlainn (Eanáir-Márta); Vivian Uíbh Eachach (Aibreán); Alex Hijmans (Bealtaine-Nollaig)
2001
  • Eagarthóir: Alex Hijmans (Eanáir-Meitheamh); Úna Ní Chonchúir (Iúil/Lúnasa-Nollaig)
2002
  • Eagarthóir: Úna Ní Chonchúir (Eanáir-Meán Fómhair); Mícheál Ó hUanacháin (Deireadh Fómhair-Nollaig)
2003-2007
  • Eagarthóir: Mícheál Ó hUanacháin
2008
  • Níor foilsíodh an iris: Eanáir-Meán Fómhair 2008
  • Eagarthóir: Aindrias Ó Cathasaigh (Deireadh Fómhair-Samhain); Pól Ó Muirí (Nollaig)
2009-2010
  • Eagarthóir: Pól Ó Muirí; Ríona Nic Congáil (aoi-eagarthóir, Meán Fómhair)
2011
  • Eagarthóir: Ian Ó Caoimh
  • Eagarthóir Liteartha: Aifric Mac Aodha
2012
  • Eagarthóir: Ian Ó Caoimh (Eanáir-Márta); Aifric Mac Aodha (Aibreán-anois)
  • Eagarthóir Liteartha: Aifric Mac Aodha (Eanáir-Márta)
  • Eagarthóir Cúnta: Seán Tadhg Ó Gairbhí

LeabhairCOMHAR[cuir in eagar | athraigh foinse]

Athbhunaíodh an comhlacht foilsitheoireachta a bhain le COMHAR, inphrionta "LeabhairCOMHAR" sa bhliain 2010 chun nualitríocht na Gaeilge a fhorbairt. Tá sí mar aidhm ag an gcomhlacht ó thús, scríbhneoirí úra a earcú agus a chothú ar bhonn leanúnach. Tá breis is 45 leabhar foilsithe ag "LeabhairCOMHAR" ó thús ama. Cuireann"LeabhairCOMHAR" réimse leathan leabhar ar fáil idir leabhair staire, beathaisnéisí acadúla agus úrscéalta do dhaoine fásta. Tá sé cinn de shraitheanna á bhforbairt ag "LeabhairCOMHAR" faoi láthair mar a leanas:

  • GUTH NUA (ficsean do dhaoine fásta atá scríofa ag scríbhneoirí nua);
  • DORAS FEASA (leabhair stairiúla agus fhaisnéise);
  • AN SAOL ÓG (leabhair phictiúr agus litríocht do pháiste);
  • SAOL AGUS SAOTHAIR (beathaisnéisí acadúla);
  • TÉAD NA FILÍOCHTA (cnuasaigh théamacha d’fhilíocht ó údair aitheanta) agus
  • FOGHLAIMEOIR FÁSTA (úrscéalta do dhaoine fásta atá ag foghlaim Gaeilge).

Ní gá ach sracfhéachaint a thabhairt ar an Siopa Leabhar ar líne ar an leathanach gréasáin www.iriscomhar.com le feiceáil go bhfuil neart leabhar ar fáil a bhféadfaí úsáid a bhaint astu sa seomra ranga nó leas a bhaint astu chun suim daoine óga a mhúscailt sa léitheoireacht.

Foghlaimeoir Fásta[cuir in eagar | athraigh foinse]

  • An Gaeilgeoir Grámhar, Alan Desmond, 2011.
  • Samhradh an Chéasta, Catherine Foley, 2010.
  • An Foghlaimeoir Fásta, Alan Desmond, 2006.
  • Croí na Ceiste, Pól Ní Muirí, 2007 (as cló).
  • Gaeilge agus Grá, Alan Desmond, 2007 (as cló).
  • Míle Murdar! Mícheál Ó Ruairc, 2005.
  • Paloma, Pól Ó Muirí, 2000 (2002) (as cló).
  • Sorcha sa Ghailearaí, Catherine Foley, 2005 (as cló).
  • Teach na ngColúr,Aisling Ní Leidhin agus Liam Mac Amhlaigh, 2006 (2010).
  • Teifeach, Pól Ó Muirí, 2002 (2005).

Leabhar a foilsíodh idir 2010 agus 2012[cuir in eagar | athraigh foinse]

  • Codladh Céad Bliain: Cnuasach Aistí ar Litríocht na nÓg, Ríona Nic Congáil, as an tsraith AN SAOL ÓG, 2012.
  • An Ghaeilge i gCéin: Pobal agus Féiniúlacht Idirnáisiúnta curtha in eagar ag Siúin Ní Dhuinn as an tsraith GUTH NUA, 2011.
  • Annála, Gréagóir Ó Dúill, as an tsraith TÉAD NA FILÍOCHTA, 2011.
  • Saol an Mhadra Bháin Ríona Nic Congáil, as an tsraith AN SAOL ÓG, 2011.
  • Rún an Bhonnáin Proinsias Mac a’ Bhaird, as an tsraith GUTH NUA, 2010.
  • Uachtaráin na hÉireann Eithne Nic Eoin, 2010.

Leabhair a foilsíodh roimh 2010[cuir in eagar | athraigh foinse]

  • An bhfaca tú Dracula? Dialann Thrasalvánach, Aodh Ó Canainn, 1997 (as cló).
  • An Cailín Rua, Catherine Foley, 2004.
  • An Chaint sa tSráidbhaile, Breandán Ó hEithir, curtha in eagar ag Caoilfhionn Nic Pháidín, 1991 (as cló).
  • An dá Mháirtín, Diarmaid Ó Gráinne, 1990.
  • An Deoir sa Bhuidéal, S.E. Ó Cearbhaill, 1998.
  • An Ród seo Romham, Liam Mac Uistín 2006.
  • An Spealadóir Polannach, Peter Huchel, 1994.
  • An Stad – Croí na hAthbheochana, Seán Ó Cearnaigh, 1993.
  • Ar Bhruach na Laoi, Liam Ó Muirthile, 1995 (as cló).
  • Bás i mBaile an Ghorta, Mícheál Ó Ruairc, 2003 (as cló).
  • Bás san Oirthear, Lorcán S. Ó Treasaigh, 1992.
  • Bean Athbheochana, Mairéad Ní Chinnéide, 1993.
  • Brocairí Bhedlington agus Scéalta Eile, Gearailt Mac Eoin, 1996.
  • Caithfear Éisteacht!, Liam Prút, 1999.
  • Cion Fir: Aistí Thomáis Uí Fhloinn, curtha in eagar ag Liam Prút, 1997.
  • Clann na nÉan / Ríocht na Cailce, Gabriel Rosenstock, 2005 (as cló).
  • Comhar: Innéacs 50 bliain, Máire de Grás, 1992 (as cló).
  • Dlíthe an Nádúir, Pól Ó Muirí, 2001 (as cló).
  • Géaga Trí Thine, Gabriel Rosenstock, 2006 (as cló).
  • Ó Chómhargadh go hAontas, Maolmhaodhóg Ó Ruairc, 1994.
  • Oileán Rúin agus Muir an Dáin, Micheál Mac Craith, 1993.
  • Plumaí, Liam Prút, 1997.
  • Pónairí ar Thósta: Dialann Mic Léinn Ollscoile, Mícheál Ó Ruairc, 2007.
  • Ríomh-Scéalta chuig Bilí, Liam Mac Uistín 2007 (2010).
  • Scríbhneoirí na Gaeilge 1945-1995, Seán Ó Cearnaigh, 1995.
  • Seal sa Pholainn, Alan Desmond, 2007.
  • Seán agus a Chamán, Pádraig ó Giollagáin agus Mike McCarty, 2001 (as cló).
  • Seo Linn go Tóiceo, Iarla Mac Aodha Bhuí, 2000.
  • Tréigean na Cúise, Iarla Mac Aodha Bhuí, 1999.
  • Trasna na dTonnta, Mícheál Ó Ruairc, 2001 (as cló).
  • Trioblóid (leabhar agus dlúth-dhiosca), Colmán Ó Drisceoil, 2005 (as cló).
  • In Éadan na Gaoithe, Peter Hartling, aistrithe go Gaeilge ag Máire Mhic Eoin, 2002 (as cló).

Féach freisin[cuir in eagar | athraigh foinse]

Naisc sheachtracha[cuir in eagar | athraigh foinse]

Tagairtí[cuir in eagar | athraigh foinse]

  1. 1.0 1.1 "Ceiliúradh déanta ar bhunú Comhar ceithre scór bliain ó shin" (ga-IE). Tuairisc.ie (22 Aibreán 2022). Dáta rochtana: 2022-04-30.
  2. The Encyclopedia of Ireland, Gill & Macmillan Ltd (2003)
  3. The Irish Times, 25 Meitheamh 2008, 'Tá an iris liteartha Comhar le héirí ó mhairbh'