An Urdúis

Ón Vicipéid, an chiclipéid shaor.
(Athsheolta ó Urdais)
Jump to navigation Jump to search
Urdúis
(Urdū اُردو)
Á labhairt: sa Phacastáin, san India
Réigiún: Deisceart na hÁise
Cainteoirí san Iomlán: 61 milliún
Rang: 19-21 (in aice leis an Iodáilis agus an Tuircis
Líne ghinealaigh: Ind-Eorpach

 Ind-Iaráinis
  Ind-Áiríoch
   Urdúis

Stádas Oifigiúil
Teanga Oifigiúil: na Pacastáine, na hIndia
Foras Pleanála Teanga: Rialtóir ar bith
Cóid teangeolaíocha
ISO 639-1 ur
ISO 639-2 urd
ISO 639-3 urd
Amharc ar: TeangaLiosta Teangacha
Urdu Language.jpg
Teideal Lashkari Zabān ("teanga champa mhíleata" nó "mhíleata teanga") i script Nastaʿlīq

Is teanga atá á labhairt sa Phacastáin agus i dTuaisceart na hIndia é an Urdúis Urdu i mBéarla (freisin ar a dtugtar Lashkari go háitiúil[1][2] litrithe لشکری). Go deimhin, is iad Urdúis agus Hiondúis iad, ach amháin go bhfuil na hIndiaigh ag labhairt Hiondúis, agus an Urdúis ag na Moslamaigh Indiach agus Pacastáine.

Scríobhann Urdúis leis na litreacha Arabacha, agus Hiondúis leis na litreacha Benedictineacha. Ina theannta sin, úsáidtear go leor focail Araibis agus Peirsis sa leagan scríofa Urdúis. Ar an taobh eile, tá na hIndiaigh ag iarraidh a dteanga féin a shaibhriú le focail Sanscrait.

Tá an Urdúis ag seasca-seachtó milliún duine ó dhúchas, ach thairis sin, mar theanga oifigiúil sa Phacastáin, caithfidh muintir na tíre sin í a fhoghlaim mar dhara teanga, agus mar sin, is féidir a rá go bhfuil sí go líofa ag oiread eile de dhaoine. Ceann de theangacha oifigiúla na hIndia í freisin, chomh maith leis an Hiondúis agus le teangacha na réigiún.

Idioma urdu.png

litríocht shaibhir ag an Urdúis. Faoi thionchar na Peirsise, tháinig sraith de chineálacha éagsúla filíochta ar an bhfód le fada, ach ar na saolta seo, scríobhtar go leor úrscéalta agus saothar próis eile freisin. Is follasach go raibh an litríocht Bhéarla ina réamhshampla agus ina spreagadh mór ag na húrscéalaithe.

Mar sin féin, is iad na gearrscéalta an seánra is tábhachtaí i bprós na hUrdaise, cosúil leis an nGaeilge. Gearrscéalaithe tábhachtacha Urdaise iad Saadat Hasan Manto, Qurat-ul-Ain Haider, Munshi Premchand, Ismat Chughtai, Krishan Chander, Ghulam Abbas, Banu Qudsia agus Ahmed Nadeem Qasmi.

Tagairtí[cuir in eagar | athraigh foinse]