Muammar Gaddafi

Ón Vicipéid, an chiclipéid shaor.
Jump to navigation Jump to search
Muammar Gaddafi
Moamer el Gadafi (cropped).jpg
Ceannaire bráthar agus treoraí na Réabhlóide

Meán Fómhair 1, 1969 - Lúnasa 23, 2011
← no value - Mustafa Abdul Jalil
Príomh-Aire na Libia

Eanáir 16, 1970 - Iúil 16, 1972
Mahmud Sulayman al-Maghribi - Abdessalam Jalloud
Cathaoirleach Aontas na hAfraice

Feabhra 2, 2009 - Eanáir 31, 2010
Jakaya Mrisho Kikwete - Bingu wa Mutharika
Saol
Eolas breithe Qasr Abu Hadi (en) Aistrigh, Meitheamh 7, 1942
Náisiúntacht An Libia
Bás Sirte (en) Aistrigh, Deireadh Fómhair 20, 2011
Áit adhlactha Libyan Desert (en) Aistrigh
Na cúinsí a bhaineann lena b(h)ás magnicide (en) Aistrigh (tráma balaistíoch
Linseáil)
Killed by (P157) National Transitional Council (en) Aistrigh
Muintir
Athair Abu Meniar
Máthair Aisha Ben Niran
Céile/Céilí Fethiye Nuri al-Khaled  (1969 -  1970)
Safia Farkash  (Meán Fómhair 10, 1970 -  2011)
Páistí
Oideachas
Alma mater Benghazi Military University Academy (en) Aistrigh
Ollscoil na Libia
Joint Services Command and Staff College (en) Aistrigh
Leibhéal oideachais Dochtúir Eolaíochtaí
Teangacha An Araibis
Gairm
Gairm polaiteoir, scríbhneoir agus oifigeach míleata
Airde 185 cm
Saothar iomráiteach The Green Book (en) Aistrigh
Duais
Gluaiseacht Pan-Arabism (en) Aistrigh
anticolonialism (en) Aistrigh
Seirbhís mhíleata
Brainse míleata Libyan Army (en) Aistrigh
Armed Forces of the Libyan Arab Jamahiriya (en) Aistrigh
Libyan Air Force (en) Aistrigh
Céim coirnéal
Throid sé/sí ag Cogadh cathartha na Libia 2011
Libyan–Egyptian War (en) Aistrigh
Uganda–Tanzania War (en) Aistrigh
Chadian–Libyan conflict (en) Aistrigh
First Liberian Civil War (en) Aistrigh
Toyota War (en) Aistrigh
Second Congo War (en) Aistrigh
Battle of Tripoli (en) Aistrigh
Ethiopian Civil War (en) Aistrigh
1969 Libyan coup d'état (en) Aistrigh
Creideamh
Reiligiúin Quranism (en) Aistrigh
Sunnaíoch
Páirtithe polaitíochta Arab Socialist Union (en) Aistrigh
Libyan Arab Socialist Union (en) Aistrigh
IMDb nm0300490
Muammar al-Gaddafi Signature.svg

Polaiteoir agus Uachtarán na Libia ab ea Muammar Mohammed Abu Minyar Gaddafi, Ceannaire Mhór-Réabhlóid an Chéad lá de Mhéan Fómhair[1], a rugadh i 1942 agus fuair bás ar an 20 Deireadh Fómhair 2011.

Deachtóireacht[cuir in eagar | athraigh foinse]

Bronnadh neamhspleáchas ar Libia i mí na Nollag 1951. Bhí rí i gceannas na tíre ar feadh tamaill go dtí gur éirigh an t-arm amach ina choinne faoin gCornal Gaddafi, an té atá i gceannas i Libia ó Mheán Fómhair 1969 go dtí 2011.

Córas ina raibh meascán den sóisialachas agus de dhlí traidisiúnta Arabach a bhunaigh Gaddafi ina raibh an pobal in ainm iad féin a rialadh. Ach go praiticiúil, deachtóireacht mhíleata a bhí sa Libia, agus thug an ceannaire tacaíocht do naimhde Iosraeil, Mheiriceá agus na Breataine ó tháinig sé i gcumhacht.

Caidreamh idirnáisiúnta[cuir in eagar | athraigh foinse]

Rinne Gaddafi ionsaithe chomh maith ar Sead ar mhaithe le greim a fháil ar mhianaigh luachmhara sa tír sin, agus theastaigh uaidh tíortha Arabacha na hAfraice a aontú le chéile faoina cheannas féin.

  • Éire. Chuir Gaddafi an-chuid armlóin ar fáil don IRA in Éirinn
  • Logarbaidh. Ciontaíodh gníomhairí dá chuid as an ionsaí ar eitleán paisinéirí Meiriceánach os cionn Logarbaidh na hAlban sa bhliain 1992.
  • Airm núicléacha. D'admhaigh an Libia sa bhliain 2003 go raibh iarracht á dhéanamh airm núicléacha a dhéanamh le cabhair ó eolaithe na Pacastáine, ach i ndiaidh deireadh a bheith curtha leis an tionscnamh sin bhí gaol níos fearr aici le tíortha an Iarthair.
9 Nollaig 2003

Éirí amach, 2011[cuir in eagar | athraigh foinse]

Sa bhliain 2011, mar chuid den Earrach Arabach, thosaigh éirí amach sa Libia i gcoinne réimis Gaddafi. D'eisigh an Chúirt Choiriúil Idirnáisiúnta barántas gafa ar Gadaffi agus, faoi cheannasaíocht na Ríochta Aontaithe agus Fraince, thug roinnt tíortha cúnamh do na reibiliúnaigh Libiacha.

Ar 22 Lúnasa 2011 rinne na reibiliúnaigh a mbealach isteach sa phríomhchathair agus an lá ina dhiaidh sin bhris siad isteach i ndaingean Gaddafi sa chathair chéanna. D'éalaigh sé go dtí an chathair Sirte.

Maraíodh Gaddafi ar 20 Deireadh Fómhair 2011.

Féach freisin[cuir in eagar | athraigh foinse]

Tagairtí[cuir in eagar | athraigh foinse]

  1. "Parallel corpus: "réabhlóid"" (en). gaois.ie. Dáta rochtana: 2019-02-17.