Lios Mór

Lios Mór
	;
Suíomh
	52° 08′ 12″ N, 7° 55′ 51″ O / 52.1367°N,7.9308°W
Stát ceannasach	Éire
Cúige Éireannach	Cúige Mumhan
Contae in Éirinn	Contae Phort Láirge
Tíreolaíocht
Airde	86 m
Aitheantóir tuairisciúil
Lonnaithe i gcrios ama	UTC±00:00
Logainm.ie	1416760

Baile oidhreachta is ea Lios Mór ^[1] i gContae Phort Láirge, i gCúige Mumhan, Éire. Bhain sé ar dtús le Mo Chutu mac Fínaill, ar a dtugtar freisin Mochuda, Carthach nó Carthach Óg, a bhunaigh Mainistir Lios Póil sa 6ú haois.^[2] D'fhorbair an baile timpeall ar Chaisleán Leasa Móire sa Mheánaois. Ón 21ú haois ar aghaidh, tacaíonn Lios Póil le dobharcheantar tuaithe, agus ainmníodh é mar "ionad seirbhíse ceantair" i bplean forbartha Chomhairle Contae Phort Láirge 2011 -2017.^[3] Amhail 2022, bhí 1,347 duine ina gcónaí sa bhaile.^[4]

Stair

"Tá méid mór staire sa bhaile beag Lios Mór. Bhunaigh Naomh Cárthach Mainistir Leasa Móire sa bhliain 635, mainistir a mheall scoláirí ó ar fud na hEorpa. Ní nach ionadh, mheall saibhreas na mainistreach na Lochlannaigh freisin. Thug siad ruathar ar an mbaile agus dhóigh chun talún é. Tháinig na Normannaigh ina dhiaidh sin agus thóg an Prionsa John, mac Henry II, Caisleán Leasa Móire i 1185. Ba sa chaisleán a rugadh Robert Boyle i 1627, fear ar tugadh ‘Athair na Nua-Ceimice’ air, as Dlí Boyle. I measc na gcuairteoirí cáiliúla a tháinig chuig an mbaile seo ó bunaíodh é bhí an t-údar William Thackeray, John F Kennedy agus Fred Astaire, a chonacthas é ag ól pionta Guinness agus é ar laethanta saoire ann."^[5]

Daoine a rugadh i Lios Mór

Robert Boyle, eolaí.
Dervla Murphy, scríbhneoir
Dan Shanahan, iománaí

Tagairtí

↑ “Lios Mór/Lismore | logainm.ie” (ga). Bunachar Logainmneacha na hÉireann (Logainm.ie). An Coimisiún Logainmneacha. Dáta rochtana: 2023-06-22.
↑ Meehan, Cary (2004). "Sacred Ireland": 507, 508. Somerset: Gothic Image Publications.
↑ "Chapter 1 - Introduction to the Local Area Plan". Lismore Local Area Plan 2014-2020 (PDF) (Tuairisc). Waterford County Council. 2014.
↑ Earráid leis an lua: Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named cso2022
↑ Bealaí na gCeilteach

[Logainm-1] “Lios Mór/Lismore | logainm.ie” (ga). Bunachar Logainmneacha na hÉireann (Logainm.ie). An Coimisiún Logainmneacha. Dáta rochtana: 2023-06-22.

[meehan-2] Meehan, Cary (2004). "Sacred Ireland": 507, 508. Somerset: Gothic Image Publications.

[3] "Chapter 1 - Introduction to the Local Area Plan". Lismore Local Area Plan 2014-2020 (PDF) (Tuairisc). Waterford County Council. 2014.

[cso2022-4] Earráid leis an lua: Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named cso2022

[5] Bealaí na gCeilteach

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]