Girolamo Savonarola

Ón Vicipéid, an chiclipéid shaor.

Bráthair Doiminiceach Iodálach ab ea Girolamo Savonarola (21 Meán Fómhar 1452 – 23 Bealtaine 1498). Bhí sé gníomhach i bhFloráns i rith na hAthbheochana, agus throid sé i gcoinne dí-eaglaisiú cé gur cháin sé éiliú na hEaglaise. Rinne sé cáineadh ar dhíshaóthrú na mbochtán, ar ealaín agus ar chultúr saolta agus ar dheachtóireacht chomh maith. Rinne sé fáidheadóireacht go dtiocfadh tuile mór agus go dtiocfadh Cíoras Mór ar an saol arís. Bhí an cuma ar an scéal go bhfíoródh an fís seo faoin am gur ionsaigh Séarlas VIII, rí na Fraince, an Iodáil sa bhliain 1494. De réir moltaí Savonarola, fógraíodh Poblacht Nua i bhFloráns agus chuir sé féin feachtas piúratánach chun cinn le cúnamh an aosa óig.

Sa bhliain 1495, nuair a shéan Savonarola a chuid tacaíochta a thabhairt do Phápa Alexander VI sa troid i gcoinne na bhFrancach, gaireadh chun na Róimhe air. Shéan sé agus lean sé ar aghaidh ag seanmóireacht in ainneoinn orduithe an phápa. Bhíodh sé de nós ag Savonarola a chuid seanmóirí a shailleadh le geáitsíocht, mórshiúlta agus tinte cnámh. Mar dhíoltas as sin, chuir an pápa faoi choinnealbhá é, agus rinne sé (an pápa) bagairt go gcuirfidh sé Floráns faoi ionsaí. Tháinig athrú i ndearcadh an phobail i leith Savonarola nuair a mholl sagairt eile é (Savonarola) a chur ar a thriail mar deimhniú ar a Údárás ó Dhia. Cuireadh sa phríosún é in éineacht le beirt deisceabal leis. Nuair a rinneadh céasadh air, d'admhaigh sé gur chum sé a chuid físeanna agus fáidheadóireachta. I lár 1498, chrochadh agus dódh an triúr acu sa phríomhchearnóg i bhFloráns.

Lean an Piagnoni, lucht leanúna Savonarola, ag troid ar son an fheachtais a thosaigh sé i ndiaidh a bháis, cé gur bhrú an Medici faoi chois iad ar deireadh. Rinne Niccolò Machiavelli tagairtí do shaol Savonarola ina thráchtas cáiliúil, An Prionsa. De réir an scríbhneoir Eoghan Ó Tuairisc, bhí tionchar ag beathaisnéis Savonarola ar shaol agus ar smaointeoireacht Thomáis Mhic Dhonnchadha.