William Thomson

Ón Vicipéid, an chiclipéid shaor.
William Thomson,
an Tiarna Kelvin
Lord Kelvin photograph.jpg
An Tiarna Kelvin le Hubert von Herkomer
Dáta breithe 26 Meitheamh, 1824
  Béal Feirste, Contae Aontroma
Dáta báis 17 Nollaig, 1907
  Inbhear Áir, Albain
Náisiúntacht Ríocht Aontaithe na Breataine Móire agus Éireann
Réimsí Fisic
Iomráiteach do Joule-Thomson éifeacht
Ábhair Kelvin
Tonn Kelvin
Éagobhsaíocht Kelvin-Helmholtz
Meicníocht Kelvin-Helmholtz
Cothromú
Maighnéadfhriotaíocht
An téarma 'fuinneamh cinéiteach'
Duaiseanna Bonn Copley
Bonn ríoga
Duais Smith
Síniú
Lord Kelvin Signature.svg

Ba fisiceoir matamaiticiúil agus innealtóir Éireannach é William Thomson, an 1ú Barún Kelvin, OM, GCVO, PC, PRS, FRSE, (26 Meitheamh 182417 Nollaig 1907).

Rugadh William Thomson aig 21-25 Ceàrnag Colaisde an Ear ann am Beul Feairte ann an 1824. Bha an àite seo na dhachaigh nas fhaide air adhart dhan chiad taigh-dhealbh ann am Beul Feairte – ‘The Kelvin’. Thàinig athair a’ Mhorair Kelvin gu bhith na Àrd-ollamh Matamataig ann an Oilthigh Ghlaschu.Fhritheal Kelvin clasaichean oilthigh bho aois 10. Sgrìobh e a’ chiad pàipear saidheansail aige, fon fhear-ainm ‘PQR’, nuair a bha e dìreach 16.Na dheugaire dh’ ionnsaich e Frangais math gu leòr gus obair an eòlaiche matamataig Frangach Jean Baptiste Joseph Fourier a leughadh. Bha Philip Kelland, Àrd-ollamh Matamataig aig Oilthigh Dhùn Èideann air obair Fourier mu bhun-bheachd teas a chàineadh. Thuirt Kelvin le misneachd gu robh Kelland ceàrr – agus nas fhaide air adhart dh’ aontaich eòlaichean-saidheans leis.

Eadar 1841 is 1845 fhritheal Kelvin Oilthigh Cambridge. Bha e na oileanach fìor mhath – ged a chuir e iongnadh air athair le bhith a’ caitheamh na bh’ aige de dh’ airgead air bàta.Rinne sé obair thábhachtach in Ollscoil Ghlascú agus é ag plé le anailís mhatamaiticiúil ar leictreachas agus teirmidinimic, agus chuir sé go mór le tógáil na fisice mar disciplín.

Tá a ainm i mbéal an phobail toisc gurb é a d'fhorbair an scála Kelvin le haghaidh na dearbhtheochta a thomhais. Bhronnadh an gradam Barún air as ucht a mhórghníomhartha, agus tá "Kelvin" díorthaithe ó ainm na habhann an abhainn Kelvin, a tharshreabhann Ollscoil Glascú na hAlban. Bhí slí beatha eile aige mar innealtóir teileagrafach agus aireagóir, obair a tharraing clú dó agus a d'fhág é ina dhuine saibhir laochmhar agus onórach.