William James

Ón Vicipéid, an chiclipéid shaor.
Jump to navigation Jump to search
William James
William James b1842c.jpg
Saol
Eolas breithe Astor House (en) Aistrigh, 11 Eanáir 1842
Náisiúntacht Stáit Aontaithe Mheiriceá
Bás Tamworth (en) Aistrigh, 26 Lúnasa 1910
Áit adhlactha Cambridge Cemetery (en) Aistrigh
Cúis bháis bás nádúrtha (cliseadh croí)
Muintir
Athair Henry James, Sr.
Máthair Mary Walsh James
Céile/Céilí Alice Gibbens James (en) Aistrigh
Páistí
Siblíní
Oideachas
Alma mater Harvard Medical School (en) Aistrigh
Harvard School of Engineering and Applied Sciences (en) Aistrigh
Ollscoil Harvard
Mic léinn dochtúireachta G. Stanley Hall
Morris Raphael Cohen
Horace Kallen
Edwin Holt
Teangacha An Béarla
Múinteoirí William Morris Hunt
Hermann Ludwig Ferdinand von Helmholtz
Pierre Janet
Mic léinn Edward Lee Thorndike
Arthur Oncken Lovejoy (en) Aistrigh
Mary Whiton Calkins
Gairm
Gairm fealsamh, síceolaí, múinteoir ollscoile, dochtúir leighis agus scríbhneoir
Fostóirí Ollscoil Harvard
Saothar iomráiteach The Principles of Psychology (en) Aistrigh
The Varieties of Religious Experience (en) Aistrigh
Essays in Radical Empiricism (en) Aistrigh
Daoine le tionchar air/uirthi Blaise Pascal agus Ralph Waldo Emerson
Ballraíocht American Academy of Arts and Letters (en) Aistrigh
American Psychological Association (en) Aistrigh
Acadamh Ealaíona agus Eolaíochtaí Mheiriceá
Lincean Academy (en) Aistrigh
Royal Prussian Academy of Sciences (en) Aistrigh
Acadamh Náisiúnta na nEolaíochtaí
Gluaiseacht pragmatism (en) Aistrigh
functional psychology (en) Aistrigh
Creideamh
Reiligiúin Liútarachas

Síceolaí is fealsamh a rugadh i Nua-Eabhrac ab ea William James (11 Eanáir 1842 - 26 Lúnasa 1910). Deartháir leis an úrscéalaí cáiliúil Henry James. Shaothraigh sé teoiric eolais ar thug sé pragmatachas uirthi. I measc a leabhar tá The Principles of Psychology (Prionsabail na Síceolaíochta, 1890), The Varieties of Religious Experience (1902, Cineálacha Éagsúla na Taithí Reiligiúnda), agus Pragmatism (Pragmatachas, 1907). Ba é an chéad oideachasóir a chur chúrsa síceolaíochta ar fáil ar sna Stáit Aontaithe. Bhí James ar cheann de na príomhsmaointeoirí agdeireadh am naoú haois déag agus creidtear go raibh sé ar cheann de na fealsúna is mó tionchar a raibh riabh sna Stát Aontaithe, agus thug daoine eile an lipéada "Athair na síceolaíochta Meiriceánach" air. Chomh maith le Charles Sanders Peirce agus John Dewey, meastar é a bheith ar cheann de na figiúirí is mó a bhain leis an scoil fealsúnachta a dtugtar pragmatachas uirthi, agus luadh é freisin mar cheann de bhunaitheoirí na síceolaíochta feidhme. D'fhorbair sé freisin an dearcadh fealsúnachta ar a dtugtar an t-eimpíreachas radacach. Chuaigh a chuid oibre i bhfeidhm ar ar intleachtóirí eile ar nós Émile Durkheim, W. E. B. Du Bois, Edmund Husserl, Bertrand Russell, Ludwig Wittgenstein, Hilary Putnam, agus Richard Rorty, agus bhí tionchar aige ar fiú Uachtaráin, ar nós Jimmy Carter.

Tagairtí[cuir in eagar | athraigh foinse]