John Boyle O'Reilly

Ón Vicipéid, an chiclipéid shaor.
Jump to navigation Jump to search
John Boyle O'Reilly sa bhliain 1866
John Boyle O'Reilly
John Boyle O'Reilly cph.3a38519.jpg
Saol
Eolas breithe Contae na Mí, Meitheamh 28, 1844
Náisiúntacht Éire
Bás Bostún, Lúnasa 10, 1890
Áit adhlactha Holyhood Cemetery (en) Aistrigh
Muintir
Céile/Céilí Mary Murphy O'Reilly
Oideachas
Teangacha An Béarla
Gairm
Gairm scríbhneoir agus file
Saothar iomráiteach My Mother’s Memory (en) Aistrigh
Ballraíocht Bráithreachas na Poblachta
Seirbhís mhíleata
Brainse míleata Arm na Breataine

File, úrscéalaí agus gníomhaí ar son na hÉireann ab ea John Boyle O’Reilly as Contae na Mí (a rugadh ar 28 Meitheamh 1844 agus a d’éag ar 10 Lúnasa 1890).[1]

Éire agus Sasana[cuir in eagar | athraigh foinse]

Fínín, agus de bharr a bhallraíocht i mBráithreachas na Poblachta, gabhadh é sa bhliain 1866. Caitheadh é i bPríosún i mBaile Átha Cliath ar dtús agus ansin Sasana.

John Boyle O'Reilly, "file", greanadóireacht adhmaid: Harper's Weekly, v. 34, 1890, p. 664.

Astráil[cuir in eagar | athraigh foinse]

In aimsir na bhFíníní sna 1860idí, gearradh téarmaí fada príosúnachta ar na céadta acu siúd a bhí páirteach san eagraíocht. Iadsan ar gearradh téarma níb fhaide ná seacht mbliana orthu, díbríodh go dtí an Astráil iad.

Cuireadh O'Reilly sall go dtí an Astráil mar phríosúnach, áit a chaitheamh i bPríosún Fremantle é in iarthar na hAstráile.

Tar éis eachtraí go leor, d’éirigh leis éalú agus a bhealach a dhéanamh go dtí na Stáit Aontaithe. Ba é duine de bhuíonn fíorbheag a d’éirigh leofa éalú as an Astráil.

Na Stáit Aontaithe[cuir in eagar | athraigh foinse]

Nuair a d’éirigh leis éalú go dtí Stáit Aontaithe Mheiriceá. chuir sé faoi i mBostún.

Escape of Fenian convicts from Fremantle, Western Australia, greanadóireacht, 20.5 x 25.6 cm, Australasian Sketcher, 8 Iúil 1876

Ag obair mar iriseoir dó leis an nuachtán The Pilot, scaip a cháil agus bhain sé cumhacht mhór amach i measc an phobail Éireannach a bhí ann. Scríobh sé cuid mhaith leabhair idir filíocht, úrscéalta agus cúrsaú reatha agus bhí tóir air mar léachtóir freisin.

An Tarrtháil Catalpa[cuir in eagar | athraigh foinse]

Chuir na Fíníní a bhí fós sa bpríosún litir chuig O’Reilly ("glór ón tuama” mar a thug siad air) ag impí air cabhrú leo éalú. Chuaigh seisean agus John Devoy, duine eile de cheannairí na bhFíníní sna Stáit Aontaithe, i mbun oibre. Bailíodh airgead i Meiriceá agus san Astráil chun na seisear a tharrtháil.

=> Príomhalt: An Tarrtháil Catalpa

Life of John Boyle O'Reilly (1891) p10.jpg

Bás[cuir in eagar | athraigh foinse]

Bhí a bhás conspóideach go leor ós rud é gur thóg sé piollairí le hoíche mhaith chodlata a bheith aige. Thóg sé ródháileog is cosúil, de thaisme b'fhéidir, agus bhuail taom croí é, ach dúradh go mb’fhéidir gur chuir sé lámh ina bhás féin. Ar ndóigh níorbh fhéidir é seo a chruthú nó a dhiúltú go dearfa.

Féach freisin[cuir in eagar | athraigh foinse]

Tagairtí[cuir in eagar | athraigh foinse]

  1. Nollaig Ó Gadhra (1976). "John Boyle O'Reilly agus an glór Gael-Mheiriceánach" (in Irish). Baile Átha Cliath (Dublin): Foilseacháin Náisiúnta Teoranta.