William Ganly

Ón Vicipéid, an chiclipéid shaor.
Jump to navigation Jump to search
William Ganly
Saol
Eolas breithe Inis Mór, 1855
Náisiúntacht An Astráil
Ríocht Aontaithe na Breataine Móire agus na hÉireann
Áit chónaithe Melbourne
Bás Malvern, Feabhra 20, 1926
Gairm
Gairm sagart paróiste

Cainteoir dúcháis Gaeilge ó Inis Móir ba ea an tAthair William Ganly (1855 – 20 Feabhra 1926). D’oibrigh sé mar shagart i Melbourne na hAstráile agus bhí sé páirteach i ngluaiseacht na Gaeilge ann. D’fhreastail sé ar chainteoirí Gaeilge na Nua-Shéalainne freisin. Ba é uncail agus athair baiste an scríbhneora Liam Ó Flaithearta é.

Bhí William Ganly ina shagart paróiste i gContae Mhaigh Eo sular tháinig sé go dtí an Astráil ar an Orizaba. Bhí a dheartháir Tomás in achrann leis an dlí de bharr báille a lámhachadh, agus spreag an callán William chun dul thar lear.[1] Tháinig sé i dtír sa bhliain 1889 agus ba é cigire na scoileanna Caitliceacha in Melbourne é i nóchaidí an 19ú haois. D’oibrigh sé mar shagart i bparóistí Footscray, St Kilda Thiar agus Thoir, Flemington agus Ardeaglais Naomh Pádraig.

Thugadh sé léachtanna ar chultúr na hÉireann, agus tá rian na hAthheochana le haithint ar na fuinneoga daite a d’fhág sé i dteach an tsagairt in St Kilda Thiar, mar a raibh sé ina shagart paroiste idir na blianta 1899 agus 1917. D’fhoilsigh sé roinnt alt léannta i mBéarla.

Thuag sé cuairt ar an Nua-Shéalainn i dtús na bliana 1903 agus thug seanmóir i nGaeilge. An bhliain chéanna thug sé seanmóir eile i nGaeilge i Séipéal Naomh Proinsias in Melbourne agus tháinig daoine as gach cearn lena chloisteáil.

Fuair sé bás in aois a bhliain is seachtó ar 20 Feabhra 1926 i bparóiste Naomh Beinidict in Malvern, Melbourne.

Nótaí[cuir in eagar | athraigh foinse]

  1. Ó hEithir, Breandán, An Chaint sa tSráidbhaile, Comhar Teoranta 1991, ISBN 0-9518056-0-6, lch 161.

Tagairtí[cuir in eagar | athraigh foinse]

Noone, Val (2012). Hidden Ireland in Victoria, lgh 88-9, 91. Ballarat Heritage Services. ISBN 978-1-876478-83-4

Naisc[cuir in eagar | athraigh foinse]

Liosta stairiúil lucht Gaeilge san Astráil