Tigh an Raoireann

Ón Vicipéid, an chiclipéid shaor.
Jump to navigation Jump to search
Tigh an Raoireann
Léarscáil
RedDot.png
Ireland map County Carlow Magnified.png
Daonra (2016) 378
Airde: 81 m
Contae: Contae Cheatharlach
Cúige: Laighin

Tigh an Raoireann
Is sráidbhaile é 
Tigh an Raoireann (Béarla: Tinryland ) , atá suite i Chontae Cheatharlach, Éire.  Tá sé suite in aice le mótarbhealach M9 taobh amuigh baile Ceatharlach. Is sráidbhaile an bheag agus níl alán daoine istigh an áit. Tá cúpla háiseanna spórt i dTigh an Raoireann mar shampla an páirc nua, páirc sacar agus páirc peile. Tá sinsear Walt Disney adhlachta i dTigh an Raoireann freisin is é an radharc stáirúil i gCeatharlach.

Caitheamh Aimsire[cuir in eagar | athraigh foinse]

  • Tá alán caitheamh aimsire i dTigh an Raoireann ach tá an gníomháíochtaí ceangailte idir an club CLG agus an club sacar freisin. Tá clubanna difriúil mar shampla grúpa ceol thraidisiúnta gach domhnach sa club C.L.G. Is sráidbhaile an-bheag agus tá alán eilimintí pobal agus aitmáisfear cairdeas freisin, sa halla paróiste tá alán cruinniú ar siúil gach seachtain. Bunaíodh cúpla clubanna san áit seo agus úsáideann siad an halla paróiste. Is sráidbhaile an spórtiúil é Tigh an Raoireann mar níl alán daoine san áit ach tá go leor foireann C.L.G tá club óg agus sinsear. Is club peil gaelach agus liathróid lámha é. Bhuaigh an club an craobh sinsear peile 15 ama roimh cosúil le seo, 7 U21 craobh peile agus 1 craobh mionúr freisin sa bhliain 2014.
  • I dTigh an Raoireann tá club sacar Naomh Seosamh (Béarla: St. Josephs) in aice le scoil freisin. Thosaigh an club seo sa bhliain 2000 agus bhí alán foireann óg ag imirt sa comórtas idirnáisiúnta sa Blackpool i Sasana gach ceithre bliana. Is club sinsear agus óg é Naomh Seosamh tá 250 daoine ball den chlub seo óg agus sean. Tá na clubanna spóirt i dTigh an Raoireann i lár an bpobal agus an chroí na ndaoine freisin. Is é an príomh caitheamh aimsire é spórt i dTigh an Raoireann. Tá cúpla rud eile cosúil le grúpa ceol agus club aclaíochta freisin.

Stair an sráidbhaile[cuir in eagar | athraigh foinse]

Neoiliteach[cuir in eagar | athraigh foinse]

  • Thosaigh comhréiteach i dTigh an Raoireann sa bhlian 3700-3400 Roimh Chríost bhí na ndaoine seo páirteach den ghrúpa Neoiliteach. Bhí siad an chéad feirmeoirí freisin. Fuair fianaise faoi an rud seo i Linkardstown sa bhliain 1943 fuair siad corp daonna agus potaireacht freisin. Bhí an faigh seandálaíochta seo an chéad áit ó dhéas in Éirinn.

Caisleán Baile Lú (Ballyloo Castle)[cuir in eagar | athraigh foinse]

  • Déan Rí na Laighin Art Óg Caomhánach (fuair sé bás sa bhliain 1417) Caisleán i Baile Lú (in aice le Linkardstown) ach tá na caisleán i ballóga inniu. Bhí an Caisleán seo an lár le haghaidh an teaglaigh Caomhánach go dtí an teacht na Cromail 200 bliain ina dhiaidh sin.

Leictreachas i dTigh an Raoireann[cuir in eagar | athraigh foinse]

  • Paddy Dowling is é fear iontach ó Tigh an Raoireann mar thug sé leictreachas go dtí Tigh an Raoireann i rith an 1940í faraor fuair sé bás sa bhliain 2000. Bhí an paróiste Tigh an Raoireann an chéad paróiste i faoin tuaithe in Éirinn a leictreachas a úsáid. Agus bhí an eaglais Tigh an Raoireann an chéad eaglais i faoin tuaithe in Éirinn a soilse leictreachas a úsáid.

Teach Cill Osna[cuir in eagar | athraigh foinse]

  • Bhí Elizabeth Pack-Berseford ina chonaí i dteach Cill Osna i dTigh an Raoireann is é an píosa stair sa sráidbhaile mar bhí an teach trí thine i gcaitheamh an cogadh néamhspleáchais tar éis chuala an Óghlaigh na hÉireann bhí sí ina brathadóir ag na choróin

[1]


Daoine Cáilúila[cuir in eagar | athraigh foinse]

  • Tá sinsear Walt Disney adhlachta i Rath Melsigi agus daoine ó clann de Butléir freisin,  Bhí Pearse de Butléir [1] ó Garraí Uí Bhrúacháin an ailtire ó Bunracht Meiriceánacha agus sínithe sé an bunracht i Filideilfia sa bhliain 1788 freisin. Tar éis seo thosaigh sé ag comhairle le Úachtarán Meiriceánach
  • Bhí cúpla daoine ó Tigh an Raoireann ag troid tríd na reibiliún 1798 freisin agus tógadh séadchomhartha stairiúil taobh amuigh den sráidbhaile sa bhliain 1998 tar éis dhá chéad bliain céiliúradh. [2]

Tigh an Raoireann sa lá atá inniu[cuir in eagar | athraigh foinse]

  • Sna linne seo tá Tigh an Raoireann an difriúil ar fad i gcomparáid caoga bliain ó shin mar shampla ar dtús bhí an scoil naisúinta sa halla paróiste roimh an scoil nua in aice le eaglais. Is scoil íontach agus nua-aimseartha inniu, tá eilimintí teicneolaíochta sa seomraí ranga agus is scoil mór é i gcomparáid cúpla bhliain ó shin.
  • In aice le scoil tá háis deas-nua gach aimsir páirc sacar agus páirc aclaíochta freisin cosúil le ionad spóirt amuigh. Osclaíotar an áit seo sa bhliain 2012, is é an ionad go déas le haghaidh na muintir Tigh an Raoireann.
  • Bfhéidir fiche bliain ó shin bhí balla liathróid lámha i lár an sráidbhaile ach bhí sé tóghta síos nuair a bhí an scoil nua a tógadh. Ach nuair a bhí an ionad spóirt tógadh bhí sé ceart go leor tá cúirt leadóige anseo, taobh le an cúirt liathróid lámha nua-aimseartha deas sa club C.L.G síos an bóthar. Úsáideann a lán daoine ar fud na Chontae na háiseanna i dTigh an Raoireann mar tá sé go hálainn ar fad.  [3]

Cumann Lúthchleas Gael Tigh an Raoireann[cuir in eagar | athraigh foinse]

  • Tá a lán áiseanna spórt i dTigh an Raoireann agus tá gach duine sa sráidbhaile páirteach leis an áiseanna seo. Úsáideann go mór fhoireann an pairc peile agus an ionad spóirt fresin. Tá an áit go mhaith mar tá an pairc peile agus ionad C.L.g Tigh an Raoireann in aice le mótarbhealach M9. Tá sé níos easca le haghaidh an fhoireann i Loch Garman mar shampla mar a tá siad ábalta ag traenáil i rith an seachtain sa páirc seo nuair a tá alán daoine ó faoin tuaithe ag obair no ag stáideair i mBaile Átha Cliath. Is é an áit go brea mar tá an club suite idir Baile Átha Cliath agus Loch Gorman nó Póirt Lairge freisin.
  • Bunaíodh an club sa bhliain 1888, ceithre bliain tar éis an dtús le Cumann Lúthchleas Gael in Éirinn. Tar éis seo tá go mór daoine ar fud na háite ball den chlub. Ar dtús bhí an páirc suite i Bhaile i Laingeartaigh (Béarla: Linkardstown) ar an crosbhóthar. Inniu mar a bhí mé ag rá tá an club suite in aice le mótarbhealach M9 i Ráth Corróg (Béarla: Rathcrogue). Tá fhoireann peile, óg agus sinsear i dTigh an Raoireann ach níl aon foireann iománaíocht sa chlub.[4]
  • D'imir Peenie Whelan le Tigh an Raoireann tríd na blianta 1940. Bhí imreoir go deas é agus bhí captaen é ó foireann Ceatharlach sa bhliain 1944 nuair a bhuaigh siad an chéad craobh Laighin. Gnóthachtáil a bhí ann le foireann Ceatharlach agus foireann Tigh an Raoireann freisin.


  1. "Carlow Gentry Houses". www.igp-web.com. Dáta rochtana: 2018-12-04T20:10:03Z.
  2. "Tinryland" (in en) (2018-08-16). Wikipedia. 
  3. "Tinryland National School". www.igp-web.com. Dáta rochtana: 2018-12-06.
  4. "tinryland-gaa-carlow". www.tinryland.gaa.ie. Dáta rochtana: 2018-12-06.