Plé:Plútón (abhacphláinéad)

Ón Vicipéid, an chiclipéid shaor.
Jump to navigation Jump to search

Plútón mar Phláinéad[athraigh foinse]

Is cosúil nach pláinéad é Plútón a thuilleadh, ach "Dwarf Planet" as Béarla. An bhfuil tuairimí ag éinne maidir leis an nGaeilge ar chóir cur air? Agus an mbeidh athrú sa teidil freisin? Conor O Bradaigh 16:04, 24 Lúnasa 2006 (UTC)

'Abhacphláinéad' an Ghaeilge ar 'dwarf planet', is dócha (féach ar 'abhacréaltra' [dwarf galaxy] sa bhFoclóir Réalteolaíochta, mar shampla). Athainmneoidh mé an leathanach mar sin. --Gabriel Beecham 19:38, 24 Lúnasa 2006 (UTC)

Le cumaisc[athraigh foinse]

Téacs ón dara alt faoi Pluto, le cumaisc:

Pluto --D'ainm 134340 Pluto sa chatalóg i' Lár na míonphláinéad' ,sé an dara abhac-phláinéad is mó sa chóras ghrianda. Tá fithis idir 29 and 49 AR (Aonaid Réalteolaíochta) ón ghrian aige agus b'é an céad oibiacht sa Chrios Chuipear bheith le fionnadh. Le gar agus a chúigiú de mhais na gealaigh déantar Pluto go mór de charraig agus oighear. Tá fithis áisteach aige a bhfuil claonta go mór i gcomparáid leis na pláinéid agus tagann sé níos goire dón ghrian ná Néiptiún ó ham go ham. Glactar le Pluto agus a chompánach Charon mar Chóras Dénártha de bharr a méid le bheith beagnach ionann le chéile acu. Tá Pluto níos lú na a lán saitleoga sa chóras ghrianda. Tá dhá saitleoga an bheag ag timpeallú Pluto mar atá Niocs agus Hiodra (Nix agus Hydra sa Bhéarla) a fionnadh sa bhliain 2005. Óna fhionnadh le Clyde Tombaugh sa bhliain 1930 glacadh le Pluto mar an naoú pláinéad sa chóras ghrianda. Go déanach sa Fhichiú céad agus go luath sa Fichiú céad a haon fionnadh a lán réadanna crandaí cosúil leis i bhfád amach ar imeall an chórais ghrianda agus bhí ceann acu siúd Eris níos mó ná Pluto. I mí Lunasa 2006 athainmníodh Pluto ina 'chrandphláinéad' (abhac) leis an Aontacht Idirnáisiúnta Réalteolaithe (AIR)agus mar an gcéanna Ceres agus Eris chomh maith leis. Tar éis seo cuireadh Pluto i liosta na mionphláinéid agus tugadh an uimhir 134340.[4] dó.