Jump to content

Mainistir Chuinche

Ón Vicipéid, an chiclipéid shaor.
Mainistir Chuinche
Íomhá
Cuir in eagar ar Wikidata
Sonraí
CineálFothrach mainistreach Cuir in eagar ar Wikidata
Foirgníocht15 haois Cuir in eagar ar Wikidata
Suíomh geografach
Limistéar riaracháinContae an Chláir, Éire Cuir in eagar ar Wikidata
Map
 52° 49′ 09″ N, 8° 51′ 47″ O / 52.819286°N,8.863019°W / 52.819286; -8.863019
CodannaQuin Abbey cloister (en) Aistrigh
Séadchomhartha náisiúnta na hÉireann
Aitheantóir15
ID logainm1166945

Is fothracha mainistreach de chuid na bProinsiasach í Mainistir Chuinche[1] atá suite i gContae an Chláir gar do Chuinche.

Stair

[cuir in eagar | athraigh foinse]

Thagann an logainm (Úsáideann doiciméid ón 13ú haois freisin Cuinnche, Cuinnchi, Cunnchi, Cuindchi, Coinche, Coynche, Cuínchi, Cuinche)[2] a dhíorthú ó chrann: arbutus (crann sútha talún) (Gaeilge caithne)[3] nó b'fhéidir cainche a úsáidtear chun subh a dhéanamh.

Bhí mainistir i bhfad níos luaithe ann ar an láthair ach dódh í sa bhliain 1278.[4] Tógadh caisleán Normannach go gairid ina dhiaidh sin ag Thomas de Clare, ceannasaí míleata. Is féidir bunchlocha túir ollmhóra cúinne an chaisleáin a fheiceáil fós. Timpeall na bliana 1350, atógadh an caisleán, a bhí ina fhothrach faoin am sin, mar eaglais ag clann Mac Con Mara.

Aththógadh an mhainistir atá ann faoi láthair ag Mac Cam Dall Macnamara [5] nó ag Sioda Cam MacConmara idir 1402 agus 1433, ag baint úsáide as balla imbhalla theas an tseanchaisleáin. Ba é an struchtúr seo a atógadh na Mac Con Mara ina dhiaidh sin mar an mhainistir atá ann faoi láthair, ar a dtugtar mainistir i gceart. Sa bhliain 1541, le linn an Reifirméisin, ghabh an Rí Anraí VIII an mhainistir agus chuaigh sé i lámha Conchobhair Ó Briain, Iarla Thuamhan. Timpeall na bliana 1590, fuair na Mac Con Mara smacht ar an láthair arís agus thosaigh siad arís ar é a dheisiú agus a athchóiriú. Bhí an mhainistir deisithe faoin mbliain 1604.[5]

Timpeall na bliana 1640 rinneadh coláiste den fhoirgneamh agus deirtear go raibh 800 mac léinn ann. Níor tháinig Oilibhéar Cromail ach 10 mbliana ina dhiaidh sin, ag marú na mbráithre agus ag scriosadh an mhainistir. Sa bhliain 1671 rinneadh an foirgneamh a athchóiriú arís, ach níor bhain sé amach an stádas a bhí ann roimhe sin riamh.

Sa bhliain 1740, rinne an tEaspag Pococke cur síos air mar seo: "Tá Cuinche ar cheann de na mainistreacha is fearr agus is iomláine a chonaic mé in Éirinn." Tuairiscíodh chomh déanach le 1808 go raibh an mhainistir sa riocht céanna agus a fuair Pococke í.[5]

Sa bhliain 1760, díbríodh na bráithre sa deireadh, cé gur fhan an bráithre deireanach, John Hogan, ann go dtí a bhás sa bhliain 1820, agus faoin am sin bhí na foirgnimh scriosta ag faillí.

Tagairtí

[cuir in eagar | athraigh foinse]
  1. ↑ “Mainistir Chuinche/Quinn Abbey | logainm.ie” (ga). Bunachar Logainmneacha na hÉireann (Logainm.ie). An Coimisiún Logainmneacha. Dáta rochtana: 2024-03-25.
  2. ↑ “Cuinche/Quin”. logainm.ie.
  3. ↑ “Clare Places - Quin: Historical Background”. www.clarelibrary.ie.
  4. ↑ "Quin Abbey" (1834). The Dublin Penny Journal 3 (109): 33. ISSN 2009-1338. JSTOR 30003859.
  5. 1 2 3 "Quin Abbey" (1834). The Dublin Penny Journal 3 (109): 33. ISSN 2009-1338. JSTOR 30003859."Quin Abbey". The Dublin Penny Journal. 3 (109): 33. 1834. ISSN 2009-1338. JSTOR 30003859.
Aisghafa ó "https://ga.wikipedia.org/w/index.php?title=Mainistir_Chuinche&oldid=1267821"