Úr-Chnoc Chéin Mhic Cáinte (Dán)

Ón Vicipéid, an chiclipéid shaor.
Jump to navigation Jump to search
Ceirnín Ghael-Linn,CES.009,45 C.S.N

Scríobh Peadar Ó Doirnín an dán seo Úr-Chnoc Chéin Mhic Cáinte. Rugadh é in aice le Dún Dealgan, Co. Lú sa bhliain 1704. Chaith sé an chuid is mó dá shaol sa chontae seo agus i gContae Ard Mhacha. Ba mhúinteoir scoil chois claí é, ar feadh tamaill, agus ba scríobhaí é freisin.

Cnoc atá dhá mhíle siar ó thuaidh ó Dhún Dealgan is ea Cnoc Chéin Mhic Cáinte.

Deirtear gur chum sé an dán seo do chailín dárbh ainm Nuala, a bhí ina cónaí san Fheadh Uachtarach.

Téacs[cuir in eagar | athraigh foinse]

Siad na focal ná:

Na focail
A phlúr na maighdean is úire gné
fuair clú le scéimh ón Ádhamhchlainn,
a chúil na bpéarla, a rún na héigse,
a dhúblaíos féile is fáilte,
a ghnúis mar ghréin le tús gach lae ghil
a mhúchas léan le gáire,
is é an trua gan mé is tú, a shiúir, linn féin
sa dún sin Chéin Mhic Cáinte
Táim brúite i bpéin, gan suan gan néall,
de do chumha, a ghéag is áille,
is gur tú mo rogha i gcúigibh Éireann,
cúis nach séanaim as de;
dá siúlfá, a réalt gan smúid, liom féin
ba súgach saor ár sláinte—
gheobhair plúr is méad is cnuasach craobh
sa dún sin Chéin mhic Cáinte.
Cluinfir uaill na ngadhar ar luas i ndéidh
Bhriain luaimnigh bearnaigh mhásaigh
is fuaim guth béilbhinn cuach is smaolach
go suairc ar ghéaga in altaibh;
i bhfuarlinn tséimh chífir slua-bhuíon éisc
ag ruagadh a chéile ar snámh ann,
is an cuan go léir dhuit uait i gcéin
ó nua-chnoc Chéin mhic Cáinte.
A rún mo chléibh, nach mar súd ab fhearr dhuit
tús do shaoil a chaitheamh liom? —
is ní i gclúid faoi léan ag túirscín bréan
i gcionn túirne 's péire cardaí;
gheobar ciúl na dtéad le lúth na méar
do do dhúscadh 's dréachta grá fós —
níl dún faoin ngréin chomh súgach aerach
le hÚrchnoc Chéin mhic Cáinte.
A shuaircbhean tséimh na gcuachfholt péarlach,
gluais liom féin ar ball beag,
nuair a bheas uaisle is cléir is tuataí i néal,
ina suan faoi éadai bána;
'ó thuaidh go mbéam i bhfad uathu araonteacht nua-chruth gréine amárach,
gan ghuais le chéile in uaigneas aerach
san dún sin Chéin mhic Cáinte.
Freagra na maighdine
Beir uaim do phléid cé gur luaigh tú céad ní —
nós a bhfuil spéis ag a lán ann —
is an duais is fearr nó uallaí séad
níor chuala mé thú ag trácht air;
tuatha saora, buaibh is caoraigh,
is cruacha péarlaí i bpálais
mar luach ní ghéabhainn uait is gan gléas
in am suain le ndéantar páiste.

Naisc sheachtracha[cuir in eagar | athraigh foinse]