Jump to content

Smior

Ón Vicipéid, an chiclipéid shaor.
WD Bosca Sonraí AnatamaíochtSmior
Sonraí
Laidinmedulla ossium
Aitheantóirí
MeSHD001853
TAA13.1.01.001
FMA9608 : il-aiseachordlathach
Acmhainní seachtracha
EB Onlinescience/bone-marrow
Téarmaíocht anatamaíoch

Is fíochán leathsholadach é smior (nó smúsach) a fhaightear laistigh den chuid spúinseach (nó “líontánach”) de chnámh.[1] In éin agus i mamaigh, is é an smior an phríomháit ina dtáirgtear fuilchealla nua (próiseas ar a dtugtar “fuilghiniúint” nó “haematapóéis”).[2]

Cuimsíonn smior buí cealla saille, fuileadáin is mionchreatlach ceall eangachúil is snáithíní. Cuimsíonn smior dearg an iliomad cealla fola de gach saghas, chomh maith leis an mbunábhar a ndéantar na cealla sin as. Ag an mbreith bíonn smior dearg an-cheallach i ngach cnámh. Le dul in aois éiríonn an smior níos saillí go dtí nach mbíonn smior dearg ach i veirteabraí, na heasnacha, an steirneam, cnámha leata bhlaosc an chinn is an pheilbhis, agus foircinn uachtaracha an fhéimir is an húiméiris. Dhá fheidhm ar a laghad ag an smior dearg: cruthú chealla dearga na fola (na heiritricítí), na bpláitíní fola, na ngranalaicítí, is ar shlí níos lú, na monaicítí is na limficítí; agus milleadh na seaneiritricítí ídithe (thar 120 lá d'aois).[3]

Cuimsíonn smior thart ar 5% de mhais iomlán an choirp i ndaoine fásta sláintiúla, sa chaoi is go mbeadh thart ar 3.7kg smeara i bhfear a bhfuil 73kg meáchain ann.[4]

Nathanna cainte[cuir in eagar | athraigh foinse]

  • ”Is Éireannach go smior é” (fíor-Éireannach)
  • “Tá sé truaillithe go smior” (lofa amach is amach)
  • ”Tá an fuacht dulta go smior ionam” (tá mé préachta)
  • “Níl smior ná smúsach ann” (is meatachán é)
  • ”smior a bhaint as leabhar” (brí nó tuiscint a bhaint as)
  • “an smior chailleach a bhaint as” (ró-úsáid a bhaint as rud éigin)

Tagairtí[cuir in eagar | athraigh foinse]

  1. C. (2009). "Pathology of bone marrow and blood cells" (2nd ed.). Philadelphia: Wolters Kluwer Health/Lippincott William & Wilkins. ISBN 9780781770934. OCLC 191807944. 
  2. Arikan (2014). "Haematology of amphibians and reptiles: a review". North-Western Journal of Zoology 10: 190–209. 
  3. Hussey, Matt (2011). "Smior". Fréamh an Eolais. Coiscéim.
  4. Hindorf (2010). "EANM Dosimetry Committee guidelines for bone marrow and whole-body dosimetry". Eur J Nucl Med Mol Imaging 37 (6): 1238–1250. doi:10.1007/s00259-010-1422-4. PMID 20411259.