Planda seadánach

Ón Vicipéid, an chiclipéid shaor.
Jump to navigation Jump to search

Planda a fhaigheann a chothú go léir is/nó a dhídean ó phlanda eile ar bhonn buan nó neamhbhuan. Ní féidir le seadáin éigeantacha maireachtáil ach ar an mbealach seo. Tá seadáin roghnacha ann ar féidir leo maireachtáil gan an t-óstach faoi chúinsí ar leith. Is mar seo cuid mhaith fungas, agus tá plandaí mar seo freisin. Maidir le plandaí bláthaithe, tá dhá shaghas seadán: ionseadáin a mhaireann taobh istigh den óstach ach a chuireann na bláthanna amach tríd an gcoirt le pailniú is na síolta a scaipeadh, agus eicteaseadáin a mhaireann taobh amuigh den óstach ach a bhíonn greamaithe leis le horgáin ite chun cothaithe a tharraingt ó chóras soithíoch an óstaigh. Tá grúpa i bhfad níos mó de leathsheadáin le duilleoga glasa atá in ann cuid de na cothuithe a dhéanamh dóibh féin, ach a bhfuil orgáin fhréamhacha acu, mar atá ag na heicteaseadáin, chun cothú a fháil ón óstach. I measc na leathsheadán tá an smúitiúlacht is an roisnín radhairc. Ní seadáin gach planda a fhaigheann cuid dá chothú ó phlanda eile. Maireann cuid acu, cosúil leis na magairlíní is baill de chlann na bpiseanna, i ngaol siombóiseach leis an óstach. Cuid eile, is sapraifítí iad, agus cuid eile ina bplandaí creiche.