Ainmhí
Ón Vicipéid, an chiclipéid shaor.
|
Ainmhí |
|||||
|---|---|---|---|---|---|
Ag bogadh ar deiseal ón bharr ar chlé: Loligo vulgaris (moileasc), Chrysaora quinquecirrha (nídearach), Aphthona flava (artrapód), Eunereis longissima (anailid), agus Panthera tigris (cordach).
|
|||||
| Aicmiú eolaíoch | |||||
|
|||||
|
|
|||||
|
|||||
|
|
Is mórghrúpa orgánaigh iad ainmhithe. Déantar aicmiú orthu sa ríocht Aniamalia. Tá an chuid is mó d'ainmhithe ilcheallach. Bíonn siad mothálach dá dtimpeallacht agus maireann siad trí bheith ag beathú ar orgánaigh eile.
Clár ábhair |
[athraigh] Sanasaíocht
Tagann an focal " ainmhí" ón bhfocal Laidineach " animale", a thig ó anima, leis an chiall anáil nó anam. I gnáthchaint na ndaoine, is é an brí a bhíonn leis ná "ainmhí neamh-dhaonna". Sa Bhitheolaíocht áfach, bíonn baill uilig 'Ríocht na nAinmhithe' ( Animalia) i gceist, an duine daonna san áireamh.
[athraigh] Saintréithe
Tá tréithe ar leith ag ainmhithe agus is féidir iad a idirdhealú ó bheothaigh eile. Is eocarótach iad agus bíonn siad ilcheallach de gnáth (ach féach Myxozoa), a hindhealaíonn iad ó bhaictéir agus tromlach na bprótaisteach Ta siad heitreatrófach, díleánn siad bia de gnáth i seoimrín inmhéanach, a indhealaíonn iad ó íphlandaí agus algaí. Tá siad éagsúil ó na plandaí, algaí agus fungais mar ní bhíonn cillbhallaí acu. Tá gach ainmhí gluaisteach, ach b'fhéidir ní i gcéimeanna na beatha go léir. I mbeagnach gach ainmhí, bíonn céim bhlastúil ag an suth, atá ina saintréith bhitheolaíochta eisiach ag ainmhí.
[athraigh] Comhdhéanamh
[athraigh] Atáirgeadh agus Forbairt
[athraigh] Foinse agus Taifead Iontaiseach
[athraigh] Grúpaí ainmhithe
[athraigh] Deuterostomes
[athraigh] Ecdysozoa
[athraigh] Platyzoa
[athraigh] Lophotrochozoa
[athraigh] Samhail orgánach
[athraigh] Stair rangaithe
[athraigh] Féach freisin
[athraigh] Nótaí
[athraigh] Tagairtí
[athraigh] Naisc sheachtracha
Má tá alt níos forbartha le fáil i dteanga eile, is féidir leat aistriúchán Gaeilge a dhéanamh.