Foirmle a hAon

Ón Vicipéid, an chiclipéid shaor.
Tús Grand Prix na Stáit Aontaithe, 2003.

Is rangú rásaíochta mótar é Foirmle a hAon, nó F1 mar a ghlaotar air ina leagan ghiorraithe. 'Sé an rangú is airde é ó thaobh rásaíocht roth oscailte sa domhain. Ó 1950, nuair a thosnaigh Foirmle a hAon go hoifigiúil, tá an spórt taréis athrú go mór, ó carranna malla, móra, mí-sábháilte, go carranna gur féidir leo dul ó 0 km/h go 100 km/h i cúpla soicind. I 2006 beidh an spórt ag úsáid ineall V8 don chéad uair leis na cianta, taréis dóibh an V10 a úsáid ar feadh timpeall 10 mbliana.

Stair Foirmle a hAon[athraigh | edit source]

Thosnaigh Foirmle a hAon go hoifigiúil sa bhliain 1950, nuair a chuireadh an Grand Prix ar siúil sa Bhreatain. Bhuaigh an Iodálach Giuseppe Farina an rás sin i Silverstone, and lean sé leis chun an craobh iomlán a bhuachaint, ó a chomráid foireann Juan Manuel Fangio. Sna blianta tosaigh, ní raibh sábháilteacht na tiománaithe ná an lucht fhéachanna in aigne aon duine, agus ba mhinic gur maraíodh daoine toisc seo.

Ar feadh na céad cúpla bliana, bhí Alfa Romeo mar an príomh-fhoireann, le Ferrari ag teacht chun cinn taréis cúpla bliana lena tiománaí Alberto Ascari. Cúpla bliain níos déanaí agus tháinig Mercedes chun cinn lena carr nua radacacha agus an tiománaí ab fhearr ag an am, Fangio. Ach bliain taréis teach isteach sa spóirt, dimigh siad arís taréis tubaiste mór ag an rás 24 uair a'chloig ag Le Mans.

Na hidirbhlianta[athraigh | edit source]

Ó shin i leith, tá roinnt foireann éagsúla taréis an craobh a bhuachaint, ach tá trí foireann taréis teach chun cinn mar an trí fhoireann ab fhearr. 'Siad sin ná Ferrari, McLaren agus Williams. Idir an triúir acu, táid taréis 31 craobh damhanda na déantóirí a bhuachaint, le linn an 48 bhliain atá an craobh sin ag rith (Níor tosnaíodh craobh do na déantóirí go dtí 1958).

Le déanaí[athraigh | edit source]

Le deich mbliaina anuas, tá Ferrari taréis teach amach mar ceann do na foireann ab fhearr, ag buachaint sé craobh na déantóirí agus cúig craobh na tiománaithe i ndiadh a chéile, le mórán cabhair ón tiománaí cáiliúil Michael Schumacher. Cuireadh stop leis an dá sraith sin sa bhliain 2005, nuair a thóg Renault agus Fernando Alonso an dá chraobh sin uathu.