Evo Morales

Evo Morales
	;
Beathaisnéis
Breith	(es) Juan Evo Morales Ayma ; 26 Deireadh Fómhair 1959 ; 66 bliana d'aois; Oruro, An Bholaiv
80 Uachtarán na Bolaive
	22 Eanáir 2006 – 10 Samhain 2019 ; ← Eduardo Rodríguez – Jeanine Añez →
Faisnéis phearsanta
Reiligiún	Caitliceachas
Airde	1.75 m
Gníomhaíocht
Réimse oibre	Polaiteoir
Gairm	polaiteoir, feidhmeannach, ceardchumannaí, union member (en)
Tréimhse oibre	1977 –
Ball de pháirtí polaitíochta	Gluaiseacht ar son an tSóisialachais
Gluaiseacht	Cocalero movement (en)
Teangacha	An Spáinnis agus Aidhmiris
Ghlac sé/sí páirt i
6 Meán Fómhair 2019	Presidential Summit for the Amazon (en)
	Gradam a fuarthas (2019) Distinguished Guest of Mexico City (en) ; (7 Samhain 2015) dochtúireacht oinigh ó Ollscoil Pau; (2011) dochtúireacht oinigh ó Ollscoil Renmin na Síne; (14 Deireadh Fómhair 2010) Grand Cross with Collar of the Order of the Sun of Peru (en) ; (2009) Llaves de la Ciudad de Mexico; (2009) Golden Key of Madrid (en) ; Grand Officer of the Order of the Condor of the Andes (en) ; Ord Augusto César Sandino; Ord an Fhuascailteora; Al-Gaddafi International Prize for Human Rights (en) ; Ord José Martí ;
	Síniú

Uachtarán na Bolaive ba ea Evo Morales, 2006-2019. Ba ré nua é don Bholaiv nuair a bhuaigh Evo Morales toghchán uachtaránachta na tíre in 2005. Bundúchasach ba ea Morales a bhí ina cheannaire ceardchumainn agus ina cheann feadhna ar ghluaiseacht na bhfásaithe cóca.

Saol

Is dúchasach é Morales ón ghrúpa eitneach Aidhmearach.

Reáchtáladh olltoghcháin na Bolaive agus toghchán uachtaránachta na Bolaive ar an 18 Nollaig 2005. Léirigh na pobalbhreitheanna díreach tar éis na vótála go raibh 51% den vóta buaite ag Morales. I ndeireadh na dála fuair sé 54% den vóta. Toradh stairiúil a bhí ann. Ba é Morales an chéad uachtarán dúchasach ar stát ina raibh tromlach soiléir ag na bundúchasaigh. Ghéill an t-iomaitheoir is gaire dó, Jorge Quiroga de chuid na heite deise láir, nuair ba léir go raibh Morales go mór chun cinn.^[1]

Reáchtáladh an toghchán agus cosmhuintir na tíre dubh dóite le polasaithe nualiobrálacha an rialtais le traidhfil de bhlianta. Gheall feachtas Morales go ndéanfaí fás cóca dleathach, go dtabharfaí acmhainn gáis agus ola na tíre isteach in úinéireacht phoiblí, agus go ndéanfaí athdháileadh maoine tráth a raibh an Bholaiv ar cheann de na tíortha ba bhoichte sa Mhórchríoch. Thacaigh muintir na tuaithe, ceardchumainn, agus bundúchasaigh, a coinníodh amach ón gcumhacht go dtí sin, le feachtas Morales.

Bhí ceiliúradh ann ar fud na tíre nuair a bhuaigh Morales, agus d’fhógair a lucht tacaíochta go raibh tús á chur le “stair nua” don Bholaiv. Ón tús bhí Stáit Aontaithe Mheiriceá ag bagairt ar an tír. Sheas Morales le Hugo Chávez agus ceannairí eile de chuid na dtonn bándearg. Dhiúltaigh siad don chlár saorthrádála a bhrú Stáit Aontaithe Mheiriceá ar Mheiriceá Theas.^[1]

Thosaigh Morales a chéad téarma ar 22 Eanáir 2006 agus d'fhan sé san oifig sin go dtí an 10ú lá de Mhí na Samhna 2019.

I ndiaidh toghcháin conspóidigh sa bhliain 2019, bhris léirsithe amach sna cathracha agus d'fhás míshástacht in airm na Bolaive. Sa deireadh d'éirigh sé as oifig agus d'imigh sé ón tír. Thug rialtas Mheicsiceo tearmann dó.

Féach freisin

Toghcháin na Bolaive, Nollaig 2005

Tagairtí

1 2 Kerron Ó Luain (2026-06-26). "Toghchán na Bolaive, 2005" (ga-IE). An Páipéar. Dáta rochtana: 2026-06-26.

[:0-1] 1 2 Kerron Ó Luain (2026-06-26). "Toghchán na Bolaive, 2005" (ga-IE). An Páipéar. Dáta rochtana: 2026-06-26.

[1]