Gaeltacht Bhuan Mheiriceá Thuaidh

Ón Vicipéid, an chiclipéid shaor.
Gaeltacht Thuaisceart an Oileáin Úir
Leasainm:
An Ghaeltacht Cheanadach,
Gaeltacht Bhuan Mheiriceá Thuaidh
Kingston, Ontario Location.png
Tír Ceanada
Cúige Ontario
Bunaithe 16 Meitheamh 2007[1])
Leithead
 • Talamh
 
0.24 km²
Crios Ama Eastern (EST) (UTC-5)
Suíomh Gréasáin: http://www.gaeilge.ca/

Is í Gaeltacht Thuaisceart an Oileáin Úir (nó Gaeltacht Bhuan Mheiriceá Thuaidh) ceantar faoi leith ata ainmnithe go h-oifigiúil mar acmhainn chun teanga labhartha na Gaeilge a chothú agus a chaomhnú. Tá an ceantar suite i dTamworth, Ontario, taobh le hAbhainn an Bhradáin i mbaile fearainn Stone Mills sna chontaetha Lennox agus Addington.

Fógra 'gaeltacht' ag Baile na hÉireann

Stair[athraigh | edit source]

In aice láimhe tá an comhphobal Erinsville a thóg a ainm ó na hÉireannaigh a lonnaigh ann san 19u cead. Is ón dúiche seo a thógann an Ghaeltacht a h-ainm oifigiúil - "Gaeltacht Bhaile na hÉireann". Is é sin "Gaeltacht Erinsville". Ba iad Éireannaigh an chead chuig mheara ar an mbaile sin.[2]

Tá cáil bainte amach ag an gceantar anois ós rud é go bhfuil an t-aon Ghaeltacht oifigiúil taobh amuigh de Éirinn suite ann.[1] [3] Ach murab ionann leis na Gaeltachtaí in Éirinn ina n-úsáideann an pobal áitiúil an Ghaeilge mar theanga laethúil níl aon phobal seasta i nGaeltacht Bhuan Mheiriceá Thuaidh faoi láthair.

Tugadh aitheantas agus tacaíocht oifigiúil don nGaeltacht le linn an tionscnaimh oifigiúil ina raibh Declan Kelly Ambasadóir na hÉireann go Ceanada agus Helen Gannon ó Chomhaltas Ceoltóirí Éireann mar aíonna speisialta.[4] I ráiteas oifigiúil a eisíodh ar an 29 Bealtaine 2007, dúirt Éamon Ó Cuív, Aire Gnóthaí Pobail Tuaithe agus Gaeltachta "Ba mhaith liom comhghairdeas a dhéanamh le pobal Cheanada mar gur bhunaigh siad i gCeanada an chead Ghaeltacht riamh lasmuigh de Éirinn. Guím gach rath ar an obair agus tá súil agam go mbeidh fás agus forbairt uirthi". [5] Chomh maith cheadaigh an tAire O Cuív €20,000 ($28,835 CAD) don nGaeltacht ar mhaithe le oiliúint do mhúinteoirí.[6]

Faoi láthair bíonn cúrsaí sa Gaeilge ar fáil ag an suíomh féin agus arís i mbaile Erinsville. Bíonn céilithe ar siúl freisin agus is féidir campáil nuair a cheadaíonn an uain, (go h-iondúil i mí Lúnasa).[2] I bhfad na h-aimsire tá sé beartaithe ag na h-eagraithe cábáin do 100 duine a thógáil chomh maith le seomraí ranga agus iarsmalann. Tá na ranganna inspioráide ag, agus múnlaithe ar, an modh foghlama in úsáid in Oideas Gael i nGaeltacht Dhún na nGall, Gleann Cholm Cille.[6]

Tugadh tosaíocht airithe do scéal na Gaeltachta seo sna meáin chumarsáide go mór mhór mar is í an t-aon Ghaeltacht lasmuigh d’Éirinn. Tuairiscíodh an scéal ar TG4 (Teilifís Gaeilge)[7] , ar an BBC agus ar na meáin i gCeanada.BBC.[4]

Seo a dúirt Aralt Mac Giolla Chainnigh, príomh eagraí an tionscadail, in agallamh leis an BBC; " Cé go dtagann na Gaeilgeoirí ó gach críoch - Ceanada, na Stáit Aontaithe, Eire - beidh siad sa bhaile nuair a chruinníonn siad anseo. Is ait í in ar b’fhéidir leo a gcadhnraí cultúrtha a athghiniúint agus go speisialta áit in ar b’fhéidir leo teacht i dteagmháil leis an dteanga Ghaeilge arís".[2]

Féach freisin[athraigh | edit source]

Tagairtí[athraigh | edit source]

  1. 1.0 1.1 Ó Cuív, Éamonn. "Searmanas Oscailte Cumann na Gaeltachta" (Craobh Chláirseach Theamhrach Chomhaltas Ceoltóirí Éireann, 2007) Page 7.
  2. 2.0 2.1 2.2 McKittrick, David. "Bualadh bos...Gaeltacht goes global." Independent.ie. 18 April 2007
  3. "Canada to have first Gaeltacht." Irish Emigrant Jan 2007.
  4. 4.0 4.1 "GAELTACHT CHEANADA." BBC Northern Ireland June 2007.
  5. Ó Cuív, Éamonn. "Searmanas Oscailte Cumann na Gaeltachta" (Craobh Chláirseach Theamhrach Chomhaltas Ceoltóirí Éireann, 2007) Page 7.
  6. 6.0 6.1 "Donegal example inspired idea for first gaeltacht outside of Ireland." The Donegal News 22 June 2007.
  7. TG4.ie (article now archived)

Naisc sheachtracha[athraigh | edit source]