Sliabh Everest (Teomólungma)

Sliabh Everest

(en) Mount Everest (ne) सगरमाथा (bo) ཇོ་མོ་གླང་མ (zh-hans) 珠穆朗玛峰 (zh-hans) 圣母峰
Cineál	Sliabh
Ainmnithe in ómós	George Everest agus 15
Cuid de	Himiléithe eight-thousander (en) Seven Summits (en) ultra-prominent peak (en)
Suite laistigh de/ar ghné fhisiciúil	Himiléithe agus teorainn idir an tSín agus Neipeal
Lonnaithe i limistéar cosanta	Sagarmatha National Park (en)
Suíomh
Limistéar riaracháin	Solukhumbu District, Neipeal (en) agus an Tibéid, Daon-Phoblacht na Síne
Suíomh	Himiléithe
27° 59′ 17″ N, 86° 55′ 30″ E
Sliabhraon	Mahalangur Himal (en)
Codanna	North Face (en) Southeast Ridge (en) Southwest Face (en) Kangshung Face (en) North-East Ridge (en)
Tréithe
Airde os cionn na farraige	8,848.86 m
Starraiceacht thopagrafach	8,848.86 m
Déanta as	carraig agus oighear
Rangú bailithe buaic	eight-thousander (en)
Stair
Croineolaíocht
29 Bealtaine 1953	an chéad dreapadh, per Edmund Hillary, Norgay Tenzing
1921	1921 British Mount Everest reconnaissance expedition (en)
1922	1922 British Mount Everest Expedition (en)
1924	1924 British Mount Everest Expedition (en)
1933	1933 British Mount Everest expedition (en)
1935	1935 British Mount Everest reconnaissance expedition (en)
1936	1936 British Mount Everest expedition (en)
1938	1938 British Mount Everest expedition (en)
1951	1951 British Mount Everest reconnaissance expedition (en)
1952	1952 Swiss Mount Everest expedition (en)
1953	1953 British Mount Everest Expedition (en)
1952	1952 Swiss autumn Mount Everest expedition (en)
2007	2007 Altitude Everest Expedition (en)
1999	Mallory and Irvine Research Expedition (en)
1990	Earth Day 20 International Peace Climb (en)
Gníomhaíocht
Cuairteoirí	0 (2020)

Sliabh atá suite idir Neipeal agus an Tibéid is ea Sliabh Everest (Sagarmatha a thugtar air freisin i Neipeal agus Teomólungma agus Qomolangma Feng sa Tibéid agus do mhuintir na Síne).

Is é Everest an áit is airde ar domhan: tá sé 8,848 méadar ar airde. Cuid de na Himiléithe atá ann.

Físeán: Turas go dtí an barr ... is fiú breathnú air!

Físeán: Athrú aeráide agus Everest

Radharc tríthoiseach ar Shliabh Everest de chuid Copernicus Sentinel-2 (Aontas Eorpach)

Stair

Ba iad Edmund Hillary agus Tenzing Norgay na chéad daoine a shroich barr an tsléibhe, ar 29 Bealtaine 1953.

Leag Dawson Stelfox, fear as Béal Feirste, a chos ar Mhullach an Domhain ar an 27 Bealtaine 1993. Ba é an t-aon duine den ochtar Éireannach a bhí ar an bhfoireann a bhain barr an tsléibhe amach. "Theastaigh uainn go n-éireodh le hÉireannaigh Everest a dhreapadh den chéad uair an tslí cheart, nach mbeadh an gradam sin ag dul go duine éigin a d’íoc an-chuid airgid ar dhreapadh tráchtála.” "Ní hé Everest an sliabh is tábhachtaí ná an sliabh is suimiúla, is é is airde agus sin é. Tá sléibhte eile ann a bhí i bhfad níos suimiúla agus níos tábhachtaí", a deir Dermot Somers.

Chaith Lorna Siggins seacht seachtaine le Stelfox agus an fhoireann sna Himiléithe agus bhí leabhar foilsithe aici ar Everest in 1994.

Ba í Clare O’Leary an chéad bhean Éireannach a dhreap Everest in 2004. Theip uirthi in 2003 ; tháinig "tinneas goile" uirthi.

Caimiléireacht

Sa bhliain 2026 bhí treoraithe Everest cúisithe ag póilíní Neipeal as roinnt camscéimeanna a bhain le dreapadóirí. Ina measc bhí drugaí a thabhairt do dhreapadóirí i ngan fhios dóibh ionas go mbeadh orthu iad a tharrtháil, le billí bréige thart ar fiche milliún dollar gearrtha ar na dreapadóirí agus ar árachóirí.

Chuir daoine eile púdar bácála ina mbia ionas go mbeadh tinneas goile ar dhreapadóirí, rud a bhaineann le tinneas airde de ghnáth. I ndiaidh na dtarrthálaithe héileacaptair, bhronn cuid acu na doiciméid taistil agus cóireála leighis chun cistí breise a éileamh ó árachóirí taistil eachtracha.

Deirtear gur bhuail na camscéimeanna seo thart ar cheithre mhíle seacht gcéad dreapadóir. Fuarthas amach i bhfiosrúcháin roimhe seo go raibh taistealaithe páirteach sna camscéimeanna uaireanta.

Féach freisin

• Clare O’Leary
• Dawson Stelfox

Leabhair

• Lorna Siggins, Everest Callling (1994) - ISBN 1848891636