Bíocunta

Bíocunta

Tagann an teideal bíocunta — ón Laidin vicecomes, go litriúil leaschunta — feidhm phearsanta a bhí ann tráth d'oifigeach a bhí i mbun críche ar a dtugtaí bíochontae (Béarla: viscounty) agus tháinig sé chun bheith ina theideal oidhreachtúil uasal.

Cuirtear an teideal seo san ordlathas uasal mar atá sé: Prionsa > Diúc > Marcas > Cunta > Bíocunta > Barún > Ridire.Tagann an teideal bíocunta — ón Laidin vicecomes, go litriúil leas-chunta — feidhm phearsanta a bhí ann tráth d'oifigeach a bhí i mbun críche ar a dtugtaí bíochuntae (viscounty) agus ar tháinig sé chun bheith ina theideal oidhreachtúil uasal. Cuirtear an teideal seo san ordlathas uasal mar atá sé: prionsa > diúc > marcas > cunta > bíocunta > barún > ridire.

Ceantar riaracháin feodach

Ar dtús, i ré na gCairilíneach, ba é an bíochuntae dlínse an cheartais a d'fheidhmigh oifigeach ar a dtugtar bíocunta, in ainm údaráis níos airde: rí nó diúc. ba thoghcheantar míleata é freisin, lena n-áirítear roinnt tiarnas.

Tháinig an chiall seo chun cinn le feodachas idir an 9ú agus an 11ú haois, nuair a tháinig na bíochontaetha chun bheith ina maoin dá sealbhóirí (mar shampla an bíochuntae Périgord). Níl ach an Normainn tar éis é a chaomhnú go dtí an lá atá inniu ann. I Normainn na Fraince, bhí an bíochuntae ón aonú haois déag ina thoghacheantar, a bhí ag brath ar an Diúc. Bhí Diúc na Normainne mar theideal ar roinnt iarchontaetha Cairilíneacha (Rouen, Évreux, Vexin, srl.) i ndáiríre. Tugadh cuid de na contaetha seo do dháltaí de chuid na bprionsaí Normannacha, go háirithe ar theorainneacha na diúcachta. Sa chás go raibh cumhacht chontae dhíreach á feidhmiú ag an diúc, bheadh bíocunta ag déanamh ionadaíochta dó.

Oifigeach ríoga is ea an bíocunta, agus déanann sé ionadaíocht ar an rí. Áirítear ar a ról seisiúin chúirte a reáchtáil chun ceartas a riaradh. I gcás pianbhreithe báis, forghníomhaíonn sé na ciontóirí. Fuair sé ómós agus dílseacht thiarnaí na sáirsintí éagsúla a bhí ag brath ar a bhíochuntae freisin. Fuair Bhí ról míleata aige freisin; chuirfí rolla mustairn na bhfear armtha faoin a bhráid.

Tar éis dóibh a bheith ina bhfo-ranna de na báillí ríoga sa 13ú haois, d'fhan na bíochontaetha Normannacha go dtí Aibreán 1749, nuair a cuireadh ar ceal iad, le forógra an rí Louis XV. Gnáthbhreithiúna ab ea Bíocuntais an uair sin a raibh, ón 12ú haois i leith, cuid mhaith dá gcuid sainchumais bainte díobh trí go leor oifigí speisialaithe a chruthú.

Sna hOileáin Mhuir nIocht, ceapann flaitheas na Breataine bíocunta i gcónaí ina cháil mar Dhiúc na Normainne.