Scéal Éideapús Rí

Ón Vicipéid, an chiclipéid shaor.

Scéal de chuid na miotaseolaíochta Gréigí atá in Scéal Éideapús Rí (Sean-Ghréigis: Οἰδίπους Τύραννος, Oidipous Tyrannos; Laidin: Oedipus Rex). De réir mhiotaseolaíocht na Gréige ba mhac do Laius agus Jocasta é Éideapús. Rinneadh tuar go maródh an mac fear céile Jocasta agus go bpósfadh sé í. Le hiarracht a dhéanamh cosc a chur ar an tairngreacht cheangail Laius rúitíní a mhic le chéile le nach bhféadfadh sé lámhacán a dhéanamh is thug sé do shearbhónta leis le hé a thréigean ar shliabh a bhí i bhfoisceacht don teach.

Rinne an searbhónta tuisceanach an leanbh a thabhairt d'aoire ó Chorinth is tógann clann ríoga ann é is baisteann siad Éideapús air i ngeall ar na díobhálacha atá ar a rúitíní (Tagann an focal éidéime (agus an leagan Béarla oedema) ón bhfocal Gréigise céanna d’at οἴδημα, nó oedēma.) Nuair a fhaigheann Éideapús amach go mbfhéidir nach iad a thuismitheoirí bitheolaíocha iad déanann iarracht teitheadh ón rud atá tuartha dó .i. go maróidh sé a athair is go bpósfaidh sé a mháthair. Casann sé ar a fhíorathair i nganfhios dó agus comhlíonann sé an tairngreacht dá dheargainneoin féin.

Roghnaíonn muintir Thebes Éideapús mar rí orthu ansin is pósann sé an bhanríon Jocasta ar baintreach í anois. Nuair a thagann an fhírinne chun solais ag deireadh an scéil is iomaí bas a chúisíonn cás cráite s’acu is ní bhíonn ach tocht ag páistí na beirte gaolta; Eteocles agus Polynices, is éiríonn ina raic eatarthu is maraíonn siad a chéile is cuireann Antigone lámh ina bás féin.