Vilfredo Pareto

Vilfredo Pareto
	;
Beathaisnéis
Breith	15 Iúil 1848; Páras, An Fhrainc
Bás	19 Lúnasa 1923 ; 75 bliana d'aois; Céligny, An Eilvéis
Áit adhlactha	New cemetery of Céligny (en)
Faisnéis phearsanta
Reiligiún	Caitliceachas
Scoil a d'fhreastail sé/sí	Politecnico di Torino
Gníomhaíocht
Réimse oibre	Eacnamaíocht agus socheolaíocht
Gairm	eacnamaí, múinteoir ollscoile, innealtóir, socheolaí, fealsamh, matamaiticeoir
Fostóir	Ollscoil Lausanne ; Ollscoil Sapienza na Róimhe ; Ollscoil Genoa
Ball de	Accademia delle Scienze di Torino (1918–)
Gluaiseacht	School of Lausanne (en)
Faoi thionchar	Niccolò Machiavelli
Teangacha	An Fhraincis agus an Iodáilis
Saothar
	Saothar suntasach The Mind and Society (en) ;
Teaghlach
Céile	Jeanne Regis ; Alessandrina Bakunina (en) (1889–1902)
Athair	Raffaele Pareto (en) agus Marie Métenier (en)
	Síniú

Ileolaí Iodálach ab ea Vilfredo Federico Damaso Pareto^[1] ( rugadh é mar Wilfried Fritz Pareto ; ^[2] 15 Iúil 1848 – 19 Lúnasa 1923), a raibh spéis aige sa tsocheolaíocht, san innealtóireacht shibhialta, san eacnamaíocht, san eolaíocht pholaitiúil, agus sa fhealsúnacht. Rinne sé roinnt ranníocaíochtaí tábhachtacha don eacnamaíocht, go háirithe i staidéar ar dháileadh ioncaim agus in anailís ar roghanna daoine aonair, agus bhí sé ar dhuine de na hintinn taobh thiar de Scoil Eacnamaíochta Lausanne. Bhí sé freagrach freisin as úsáid an téarma 'éilít' (nó scothaicme) a chur chun cinn san anailís shóisialta, agus chuir sé le teoiric na scothaicme. Tuairiscíodh é mar "one of the last Renaissance scholars. Trained in physics and mathematics, he became a polymath whose genius radiated into nearly all other major fields of knowledge."^[3]

Thug sé isteach Coincheap na hÉifeachtúlachta Pareto agus chuidigh sé le réimse na micreacnamaíochta a fhorbairt. Ba é an chéad duine freisin a d'áitigh go leanann ioncam dáileadh Pareto, arb é sin dáileadh dóchúlachta dhlí cumhachta. Prionsabal Pareto a tugadh ar an bprionsabal a ainmníodh ina dhiaidh, agus tógadh é ar a bhreathnuithe go raibh 80% den saibhreas san Iodáil ag thart ar 20% den daonra. Chuir sé leis na réimsí matamaitice agus socheolaíochta freisin.

Tagairtí

↑ Geoffrey Duncan Mitchell. A Hundred Years of Sociology. Transaction Publishers, 1968. p. 115. ISBN 9780202366647
↑ Boccara (9 September 2010). "Modeling Complex Systems" (in en): 372. Springer Science & Business Media. ISBN 978-1441965622.
↑ Wood (1999). "Vilfredo Pareto: Critical Assessments of Leading Economists" (in en) III: 188. London New York: Routledge. ISBN 978-0415184991.

[1] Geoffrey Duncan Mitchell. A Hundred Years of Sociology. Transaction Publishers, 1968. p. 115. ISBN 9780202366647

[2] Boccara (9 September 2010). "Modeling Complex Systems" (in en): 372. Springer Science & Business Media. ISBN 978-1441965622.

[3] Wood (1999). "Vilfredo Pareto: Critical Assessments of Leading Economists" (in en) III: 188. London New York: Routledge. ISBN 978-0415184991.

[1]

[2]

[3]