Tuirse
  | |
| Cineál | comhartha cliniciúil agus neurological and physiological symptom (en)  |
|---|---|
| Speisialtacht leighis | cúram príomhúil |
| Cóireáil chliniciúil | |
| Scrúduithe | tástáil fola, scrúdú fisiciúil agus psychological test (en) |
| Pataigineas | |
| Cúis | traochadh gairme, aipnia chodlata, easuan, strus síceolaíoch, major depressive disorder (en) , neamhord síceasómatach, scléaróis iolrach, fibricíteas, einceifilimialíteas miailgeach, neamhord codlata, míchothú, lúpas eiritéamach sistéamach, idiopathic chronic fatigue (en) , anaithnid agus diaibéiteas |
| Éifeacht | limber tail syndrome (en) |
| Aicmiú | |
| ICD-11 | MG22 |
| ICD-10 | R53 |
| ICD-9 | 780.7 |
| CIAP | A04 |
| Acmhainní seachtracha | |
| DiseasesDB | 30079 |
| MedlinePlus | 003088 |
| MeSH | D005221 |
| UMLS CUI | C0015672 agus C0392674 |
Is staid í an tuirse ina mbíonn tú gan fuinneamh nó le heaspa fuinnimh ar feadh tréimhse fada ama. [1] [2] Úsáidtear tuirse i ndá chomhthéacs: sa chiall leighis, agus i gciall na tuirse normálta.
Ó thaobh na míochaine de, meastar gur comhartha í an tuirse, agus uaireanta bíonn sí bainteach le riochtaí leighis lena n-áirítear galar uath-imdhíonachta, cliseadh orgán, riochtaí na péine ainsealaí, neamhoird giúmar, galar croí, galair thógálacha, agus riochtaí iar-thógálacha. [3] Mar sin féin, is casta í an tuirse agus i suas le trian de chásanna cúram príomhúil ní aimsítear aon diagnóis leighis ná síciatrach. [4] [5] [6]
I gciall na tuirse, is minic a leanann tuirse gníomhaíocht fhisiciúil nó mheabhrach fhada. Eascraíonn tuirse fhisiciúil as tuirse matáin a eascraíonn as gníomhaíocht fhisiciúil dhian. [7] [8] [9] Eascraíonn tuirse mheabhrach as tréimhsí fada de hgníomhaíocht chognaích a chuireann isteach ar chumas cognaíoch, is féidir léi a léiriú mar chodladh, marbhántacht, nó traochadh aird threoraithe, [10] agus is féidir léi feidhmíocht fhisiciúil a lagú freisin. [11]
Sainmhíniú
[cuir in eagar | athraigh foinse]Úsáidtear tuirse i gcomhthéacs leighisí chun cur síos a dhéanamh ar eispéiris ísealfhuinnimh nach mbíonn mar thoradh ar ghnáthshaol.
Tagairtí
[cuir in eagar | athraigh foinse]- ↑ “Fatigue”. Mayo Clinic. Cartlannaíodh an bunleathanach ar 2023-01-06. Dáta rochtana: 2023-01-06.
- ↑ “Cancer terms”. Cartlannaíodh an bunleathanach ar 2023-01-06. Dáta rochtana: 2023-01-06.
- ↑ "Fatigue in healthy and diseased individuals" (August 2014). Am J Hosp Palliat Care 31 (5): 562–575. doi:. PMID 23892338.
- ↑ “Evaluation of fatigue — Differential diagnosis of symptoms”. BMJ Best Practice. Cartlannaíodh an bunleathanach ar 2023-12-03. Dáta rochtana: 2024-03-25.
- ↑ “Medically unexplained symptoms” (19 October 2017). Cartlannaíodh an bunleathanach ar 29 September 2017. Dáta rochtana: 6 January 2023.
- ↑ "Anti-Inflammatory Diets and Fatigue" (September 2019). Nutrients 11 (10). doi:. PMID 31574939.
- ↑ "Some central and peripheral factors affecting human motoneuronal output in neuromuscular fatigue" (February 1992). Sports Medicine 13 (2): 93–98. doi:. PMID 1561512.
- ↑ "Muscular endurance and surface electromyogram in isometric and dynamic exercise" (July 1981). Journal of Applied Physiology 51 (1): 1–7. doi:. PMID 7263402.
- ↑ "Fatigue revisited" (June 1997). Journal of Sports Sciences 15 (3): 245–246. doi:. PMID 9232549.
- ↑ "Mental fatigue impairs physical performance in humans" (March 2009). Journal of Applied Physiology 106 (3): 857–864. doi:. PMID 19131473.
- ↑ "Mental Fatigue Impairs Endurance Performance: A Physiological Explanation" (September 2018). Sports Med 48 (9): 2041–2051. doi:. PMID 29923147.