Naomh Conainne
| Gníomhaíocht | |
|---|---|
| Gairm | soiscéalaí  |
| Ardú | |
| Ceiliúradh | an Eaglais Chaitliceach Rómhánach agus Ceartchreidmheachas |
| Lá féile | 8 Márta |
| Teaghlach | |
| Duine muinteartha | Senán of Laraghbryan (en)  (leathdheartháir) |
Misinéir in Éirinn ba ea Conainne, bean a dtugtar Dachonna uirthi chomh maith (fl. 500). Rinne sí eolas ar an gCríostaíocht a scaipeadh i seanlimistéar na Soghan i gContae na Gaillimhe. Bhunaigh sí eaglais i gCill Conainne, áit a dtugtar Cill Chonaill uirthi anois. Is dócha gur tugadh an t-ainm sin uirthi trí dhearmad i ndiaidh an 16ú haois.
Ba leasdeirfiúr le Naomh Seanán í. Deir Féilire Aonghusa gur den Uí Maine í agus go gcomórtar a féile ar an 8 Márta:
- Nó Conainne .i. ó Chill Conainne in Uí Maine Connacht .i. i Soghan agus iníon mháthar do Sheanán Inse Cathaigh.[1]
Bhí aithne ag Conainne ar Naomh Athracht. Bhí fonn uirthi siúd clochar a bhunú ag Droim i gContae Ros Comáin, mar a raibh eaglais ag a deartháir Conal. D’iarr Athracht ar Chonal ligean di clochar a thógáil láimh lena eaglais, ach d’iarr seisean ar Chonainne áitiú ar Athracht áit eile a roghnú. Rinne Athracht gar dá dheartháir ach bhí sí míshásta agus dúirt sí go ndéanfaí fásach d’eaglais Chonail agus d’eaglais Chonainne.[2]
As Dachonna a ainmníodh barúntacht Thigh Dachoinne i gContae na Gaillimhe.[3]
Tagairtí
[cuir in eagar | athraigh foinse]- ↑ Nó Conainne .i. o Chill Conainne i n-Uibh Maine Connacht .i. i Sogan agus ingen máthar do Shenán Insi Cathaig. Oengus the Culdee, Félire Óengusso Céli de, Harrison and Sons, 1905
- ↑ O’Hanlon, John. Lives of the Irish Saints: With Special Festivals and the Commemorations of Holy Persons, Vol. VIII. New York: The Catholic Publishing Society, 1875, lgh 150-167: https://archive.org/details/livesofirishsain08ohanuoft
- ↑ "Barony of Tiaquin', Skehana and District Heritage