Jump to content

Marwan al-Barghuthi

Ón Vicipéid, an chiclipéid shaor.
Infotaula de personaMarwan al-Barghuthi

Cuir in eagar ar Wikidata
Ainm sa teanga dhúchais(ar) مروان حسيب ابراهيم البرغوثي Cuir in eagar ar Wikidata
Beathaisnéis
Breith6 Meitheamh 1959
66 bliana d'aois
Kobar (an Iordáin)
Faisnéis phearsanta
Scoil a d'fhreastail sé/síOllscoil Birzeit Cuir in eagar ar Wikidata
Teanga dhúchaisan Araibis
Gníomhaíocht
Gairmpolaiteoir Cuir in eagar ar Wikidata
Ball de pháirtí polaitíochtaFatah Cuir in eagar ar Wikidata
Ball de
Tanzim (en) Aistrigh Cuir in eagar ar Wikidata
TeangachaAn Araibis, an Eabhrais agus Béarla
Saothar
Saothar suntasach
Eile
CéileFadwa Barghouti (en) Aistrigh Cuir in eagar ar Wikidata
Ciontaíodh idúnmharú (2004)
→ (5 príosúnacht saoil) Cuir in eagar ar Wikidata

Goodreads author: 4770308

Ceannaire polaitiúil Palaistíneach is ea Marwan al-Barghuthi (Araibis: مروان البرغوثي, 6 Meitheamh 1959) a bhí ina reachtóir tofa agus a bhí ina abhcóide ar Réiteach an Dhá Stát sular chuir Iosrael i bpríosún é.[1]

Bhí al-Barghouti i gceannas ar agóidí sráide agus ar thionscnaimh taidhleoireachta go dtí 2002, an Dara Intifada luath, nuair a gabhadh, a ciontaíodh agus a cuireadh i bpríosún é ar chúiseanna a bhain le hionsaithe marfacha a raibh bás cúigear mar thoradh orthu.[2] Dhiúltaigh al-Barghouti dlisteanacht na cúirte a aithint, nó pléadáil a chur isteach, ach dúirt sé nach raibh aon bhaint aige leis na heachtraí ar ciontaíodh é ina leith.[3] Fuarthas amach i dtuarascáil de chuid an Aontais Idir-Pharlaimintigh nár tugadh triail chóir do al-Barghouti agus cheistigh sí cáilíocht na fianaise.[4]

In ainneoin a phríosúnachta, tá al-Barghouti i gcónaí ar bharr na bpobalbhreitheanna a fhiafraíonn de na Palaistínigh cé a vótálfaidh siad dó i dtoghchán Uachtaránachta, chun tosaigh ar uachtarán reatha Údarás na Palaistíne, Mahmoud Abbas, agus ceannairí Hamas araon. Meastar ag roinnt lucht tacaíochta suntasacha d’athdhúsiú ar an bpróiseas síochána idir Iosrael agus an Phalaistín. gurb é al-Barghouti an ceannaire is fearr atá in ann na Palaistínigh a aontú agus dul i mbun caibidlíochta ar chomhréiteach le hIosrael. Tugtar "Mandela na Palaistíne" air.[5][6][7][8]

Le linn a bhlianta sa phríosún, lean al-Barghouti de bheith gníomhach ó thaobh na polaitíochta de. Bhí sé ina spreagthóir agus ina phríomhúdar ar Dhoiciméad Príosúnach na Palaistíne 2006, a mhol cosán polaitiúil i dtreo réiteach dhá stát, agus fuair sé tacaíocht ó Hamas. D'eagraigh sé oideachas do chomhphríosúnaigh, agus in 2017 threoraigh sé stailc ocrais as ar tháinig méadú ar chearta.[9] Ó Dheireadh Fómhair 2023 i leith, diúltaíodh cuairteanna dó óna theaghlach agus buaileadh go mór é arís agus arís eile, rud a d'fhág go ndearnadh damáiste leanúnach dá shláinte, de réir a dhlíodóra.[10] Dhiúltaigh údaráis Iosrael dá ghearáin faoi na heachtraí. Theip ar roinnt iarrachtaí chun a scaoileadh saor a fháil trí idirbheartaíocht.[11]

Luathshaol, oideachas agus díbirt

[cuir in eagar | athraigh foinse]

Rugadh al-Barghouti i sráidbhaile Kobar in aice le Ramallah sa Bhruach Thiar. Cosúil lena chol ceathrar i bhfad i gcéin Mustafa al-Barghouti, ceannaire polaitiúil Palaistíneach eile, baineann sé leis an teaghlach sínte Barghouti. Rinne a dheartháir níos óige Muqbel cur síos air mar bhuachaill dána agus ceannairceach.[12]

Sa bhliain 1967, nuair a bhí al-Barghouti seacht mbliana d'aois, ghabh Iosrael an Bruach Thiar i gCogadh na Sé Lá. De réir The Economist, "neighbours were beaten up or arrested for flying Palestinian flags. Military bases and Jewish settlements sprang up around their village. Israeli soldiers shot dead the family dog for barking." [11]

Chuaigh al- Barghouti isteach i Fatah ag aois 15, agus bhí sé ina chomhbhunaitheoir ar Ghluaiseacht Óige Fatah (Shabiba) ar an mBruach Thiar. An bhliain sin, chuir Iosrael i bpríosún den chéad uair é.[13] Ag 18, cuireadh i bpríosún arís é. Scríobh sé níos déanaí gur cuireadh iallach air, le linn an cheistiúcháin ina dhiaidh sin, é féin a nochtadh go craiceann, a chosa a síneadh amach, agus gur bhuaileadh é chomh crua sin ar na baill ghiniúna gur chaill sé a mhothú.[13] Chríochnaigh sé a chuid oideachais meánscoile agus fuair sé dioplóma ardscoile agus é ag cur ceithre bliana isteach i bpríosún, áit ar éirigh leis Eabhrais a labhairt go líofa.[14]

Chláraigh al-Barghouti in Ollscoil Birzeit sa bhliain 1983, cé nár bhain sé céim Bhaitsiléara (Stair agus Eolaíocht Pholaitiúil) amach go dtí 1994 mar gheall ar a ghabháil agus a dhíbirt. Ghnóthaigh sé céim Mháistreachta amach i gCaidreamh Idirnáisiúnta, ó Bhirzeit freisin, sa bhliain 1998. Mar mhac léinn fochéime, bhí sé gníomhach i bpolaitíocht na mac léinn thar ceann Fatah agus bhí sé i gceannas ar Chomhairle na Mac Léinn Birzeit. Sa bhliain 1984, phós sé Fadwa Ibrahim, comhscoláire. Rinne Fadwa staidéar ar an dlí agus bhí sí ina habhcóide suntasach ina ceart féin ar son na bpríosúnach Palaistíneach, sular éirigh sí ina príomhfheachtasóir ar son scaoileadh a fir chéile óna théarma príosúin reatha. Le chéile, bhí ceathrar clainne ag an lánúin. Sula rugadh a mhac ba shine, agus cé go raibh sé fós ina cheannaire mac léinn, cuireadh al-Barghouti i bpríosún don tríú huair.[11] Chaill sé breith a mhic ba shine.[13] I mí na Bealtaine 1987, dhíbir Iosrael é. Ar dtús bhog al-Barghouti agus Fadwa go Túinis, agus ansin i mí Aibreáin 1988 go hAmman.

An Chéad Intifada, Comhaontuithe Oslo agus a leanann

[cuir in eagar | athraigh foinse]
  1. Press Release: Public Opinion Poll No (95)”. Palestinian Center for Policy and Survey Research (6 May 2025). Cartlannaíodh an bunleathanach ar 7 May 2025. Dáta rochtana: 12 May 2025.
  2. Press Release: Public Opinion Poll No (93) | PCPSR”. www.pcpsr.org. Dáta rochtana: 23 March 2025.
  3. "Palestinian Leader Convicted in Israel" (en-US). The Washington Post.
  4. Foreman (3 October 2003). “The trial of Mr. Marwan Barghouti”. Inter-Parliamentary Union. Dáta rochtana: 17 June 2024.
  5. Kristof (12 November 2023). “Opinion | In Israel and Gaza, Biden Needs to Do More to Build Peace -..”. The New York Times. Cartlannaíodh an bunleathanach ar 12 November 2023. Dáta rochtana: 23 March 2025.
  6. Can Marwan Barghouti, the 'Palestinian Mandela', bring peace to Gaza?” (en). France 24 (4 November 2023). Dáta rochtana: 23 March 2025.
  7. Goat (6 February 2024). “Marwan Barghouti: the Palestinian hostage 'seen as Nelson Mandela'” (en). theweek. Dáta rochtana: 23 March 2025.
  8. Al Jazeera Staff. “Will Israel release Marwan Barghouti, the 'Palestinian Mandela'?” (en). Al Jazeera. Dáta rochtana: 23 March 2025.
  9. "Mass Palestinian hunger strike in Israeli jails ends after visitation deal" (en-GB). The Observer.
  10. "Israeli prison staff accused of assaulting Marwan Barghouti" (en-GB). The Guardian.
  11. 11.0 11.1 11.2 "Marwan Barghouti, the world’s most important prisoner". The Economist. Cartlannaíodh an bunleathanach ar 22 July 2024.
  12. "Jailed in Israel, Palestinian Symbol Eyes Top Post". The New York Times.
  13. 13.0 13.1 13.2 Barghouti (16 April 2017). “Why We Are on Hunger Strike in Israel's Prisons”. New York Times. Dáta rochtana: 17 June 2024.
  14. Hajjar (2006). "The Struggle for Sovereignty: Palestine and Israel, 1993-2005": 105–106. Stanford University Press. ISBN 978-0-8047-5365-4.