Kodama (sprid)
| Tionscnaimh | an tSeapáin  |
|---|---|
Is sprideanna iad na Kodama (木霊,木魂 nó 木魅) i mbéaloideas na Seapáine a mhaireann i gcrainn. Úsáidtear an téarma freisin chun crann a chur in iúl ina bhfuil kodama ina chónaí de réir dealraimh. Uaireanta cuirtear an feiniméan ar a dtugtar yamabiko, nuair a dhéanann fuaim sainéifeacht an mhachalla i sléibhte agus i ngleannta, i leith an saghas spride seo agus féadfar tagairt dó mar "kodama".
Achoimre
[cuir in eagar | athraigh foinse]Meastar go mbíonn na sprideanna seo ag fuadráil go scafánta timpeall na sléibhte ar toil. Tá cuma sheachtrach an kodama an-chosúil le gnáth-chrann, ach dá ndéanfadh duine iarracht é a ghearradh síos, chuirfí mallacht air, srl., agus dá bhrí sin meastar go bhfuil cineál cumhachta mistéirí osnádúrtha aige. Déantar an t-eolas faoi na crainn sin ina bhfuil kodama ina gcónaí a sheachadadh ar aghaidh ó ghlúin go glúin ag seandaoine na áite sin agus bítear faoi chosaint, agus deirtear freisin gur de speiceas áirithe iad na crainn ina bhfuil kodama ina chónaí iontu. Tá teoiric ann freisin nuair a ghearrtar seanchrainn, go bhféadfadh fuil sreabhadh astu. [1]
Feictear freisin gur rud é Kodama ar féidir a thuiscint mar dhéithe sléibhe, agus tá dia crainn ón Kojiki sa bhliain 712 CE, Kukunochi no Kami, tar éis a bheith léirmhínithe mar kodama, agus i bhfoclóir na tréimhse Heian, an Wamyō Ruijushō, tá ráiteas faoi dhéithe crainn faoin ainm Seapánach "Kodama" (古多万). I Scéal Genji, tá ráitis ar nós "is oni, dia (kami), sionnach (kitsune), nó sprid crainn (kodama) é" agus "oni an kodama", agus dá bhrí sin, is féidir a rá go bhfeictear kodama mar a bheith gar do yōkai. [2] Deirtear go nglacann siad le cuma soilse taibhse atmaisféaracha, beithígh, agus daoine, agus tá scéal ann freisin gur ghlac kodama, chun bualadh le duine lenar thit sé i ngrá leis, cuma dhaonna air féin. [3]
In Aogashima sna hOileáin Izu, cruthaítear scrínte ag bun crainn mhóra Cryptomeria (sugi) sna sléibhte agus déantar adhradh dóibh faoin ainm "kidama-sama" agus "kodama-sama" agus mar sin is féidir loirg an chreidimh i sprideanna crann a fheiceáil. [2] Chomh maith leis sin, i sráidbhaile Mitsune ar Hachijō-jima, aon uair a ghearrtar crann, bhí traidisiún ann go gcaithfí féile a ofráil do sprid an chrainn "kidama-sama". [4]
Ar Oileán Okinawa, tugtar "kiinushii" ar sprideanna crainn agus aon uair a ghearrtar crann anuas, guitear ar dtús chuig kiinushii agus ansin gearrtar é. Chomh maith leis sin, nuair a bhíonn macalla ann de rud a fhuaimeann cosúil le crann lagtha i lár na hoíche, cé nach bhfuil aon chrainn lagtha ann i ndáiríre, deirtear gurb é guth léanmhar kiinushii é agus deirtear gur i dtréimhsí mar seo, d'fheofadh an crann roinnt laethanta ina dhiaidh sin. Deirtear uaireanta gur cineál kiinushii nó pearsantú kiinushii é an kijimuna, a aithnítear mar yōkai ar Okinawa. [2] [5]
Sa bhailiúchán de íomhánna de yōkai, an Gazu Hyakki Yagyō le Toriyama Sekien, faoin teideal 木魅 ("kodama"), léirítear seanfhear agus seanbhean ina seasamh taobh leis na crainn agus luaitear anseo nuair a bhíonn céad bliain slánaithe ag crann, go dtiocfadh sprid dhiaga chun cónaí ann agus go dtaispeánadh sé é féin. [6] De réir lámhleabhar Reikiki ó Ryōbu Shinto na 13ú haoise, is féidir kodama a fháil i ngrúpaí i gceantair inmheánacha na sléibhte. Labhraíonn siad ó am go ham agus go háirithe is féidir iad a chloisteáil nuair a fhaigheann duine bás.
Sa lá atá inniu ann, meastar go mbíonn mí-ádh le fáil ó chrann a ghearradh síos ina bhfuil kodama ina chónaí agus is minic a mharcáiltear crainn den sórt sin le rópa shimenawa . [7]
Tagairtí
[cuir in eagar | athraigh foinse]- ↑ 草野巧 (1997). "幻想動物事典". 新紀元社. ISBN 978-4-88317-283-2.
- 1 2 3 今野円輔編著 (1981). "日本怪談集 妖怪篇": 290–303. 社会思想社. ISBN 978-4-390-11055-6.
- ↑ 多田克己 (1990). "幻想世界の住人たち" IV. 新紀元社. ISBN 978-4-915146-44-2.
- ↑ 萩原龍夫 (1977). "綜合日本民俗語彙" (改訂版 ed.) 第1巻. 平凡社. ISBN 978-4-582-11400-3.
- ↑ 村上健司編著 (2005). "日本妖怪大事典": 113–114. 角川書店. ISBN 978-4-04-883926-6.
- ↑ 稲田篤信・田中直日編 (1992). "鳥山石燕 画図百鬼夜行": 28–29. 国書刊行会. ISBN 978-4-336-03386-4.
- ↑ Mizuki (2003). "Mujara 1: Kantō, Hokkaidō, Okinawa-hen" (in ja). Japan: Soft Garage. ISBN 978-4-86133-004-9.
Naisc sheachtracha
[cuir in eagar | athraigh foinse]- Kodama – Sprid na gCrann ag hyakumonogatari.com (Béarla).