Gabriel Beranger
| Beathaisnéis | |
|---|---|
| Breith | 1729 Rotterdam, An Ísiltír |
| Bás | 18 Feabhra 1817 87/88 bliana d'aois Baile Átha Cliath |
| Áit adhlactha | Baile Átha Cliath |
| Gníomhaíocht | |
| Suíomh oibre | Baile Átha Cliath (1750–1817) |
| Gairm | ealaíontóir |
| Teangacha | Béarla |
Ba ealaíontóir Ollannach é Gabriel Beranger (1725–1817), a raibh cáil air as a shaothair a thaispeánann seandachtaí Éireannacha.
Saol
[cuir in eagar | athraigh foinse]Rugadh Beranger i Rotterdam ar an 9 Márta 1725, mar mhac le Henry Beranger agus Marie le Duc/Anne Marie Leduc.[1] Ba de bhunadh Húgónach iad a thuismitheoirí araon, a phós i Rotterdam sa bhliain 1713. Sa bhliain 1760, chuaigh Beranger go hÉirinn chun bheith i gcuideachta bhaill teaghlaigh ann.
D’oscail Beranger CLólann agus stóras ealaíontóra ag 5 Sráid Mhór Sheoirse Theas, Baile Átha Cliath, agus lean sé gairm an ealaíontóra. Ba iad Charles Vallancey agus William Conyngham a phátrúin agus fuair siad post rialtais dó in oifig státchiste Bhaile Átha Cliath.
Níos déanaí ina shaol, bhí Beranger neamhspleách ó thaobh airgeadais de, tar éis tabhartais óna dheartháir céile. Fuair sé bás ag aois 91 nó 92, agus cuireadh é i reilig na nFrancach i mBaile Átha Cliath.[2]
Sa bhliain 2023, ainmníodh Teach Beranger in ómós don ealaíontóir ar bhloc árasán i gceantar Chluain Sceach i ndeisceart Chontae Bhaile Átha Cliath in aice le Caisleán Roebuck.[3][4]
Saothair
[cuir in eagar | athraigh foinse]
Tharraing Beranger seandachtaí Bhaile Átha Cliath agus a chomharsanacht, agus ina dhiaidh sin, leis an ealaíontóir Francach Angelo Bigari, sceitseáil sé turais trí Laighean, Connacht, agus Uladh. Tá cur síos ar na háiteanna agus na daoine ar thug sé cuairt orthu ag gabháil le go leor dá líníochtaí. D'aistrigh sé a líníochtaí agus a thuairiscí chuig imleabhair lámhscríbhinne a bhí beartaithe lena bhfoilsiú, agus coimeádadh an chuid is mó díobh i mBaile Átha Cliath, in Acadamh Ríoga na hÉireann agus in áiteanna eile. Léiríonn na líníochtaí cuma fhoirgnimh ársa agus leachtanna cloiche a chuaigh in olcas nó a scriosadh ina dhiaidh sin. Bhain George Petrie úsáid as na líníochtaí seo chun a leabhar ar chloigthithe na hÉireann a mhaisiú.[2]
Naisc sheachtracha
[cuir in eagar | athraigh foinse]- William Robert Wilde, Cuimhní cinn Gabriel Beranger: Agus a shaothair i gcúis na hEalaíne agus na Seaniarsmaí Éireannacha, ó 1760 go 1780 (1880)
- Uiscedhathanna Beranger i Leabharlann Choláiste na hOllscoile, Baile Átha Cliath. Bailiúchán Leabharlann Dhigiteach UCD Curtha i gcartlann 2024-12-13 ar an Wayback Machine
Nótaí
[cuir in eagar | athraigh foinse]Tagairtí
[cuir in eagar | athraigh foinse]- ↑ “He was baptized two days later in the Walloon church”. Cartlannaíodh an bunleathanach ar 23 April 2014. Dáta rochtana: 8 May 2016.
- 1 2 Stephen, Leslie, ed. (1885). . Foclóir Beathaisnéis Náisiúnta (as Béarla). Vol. 4. London: Smith, Elder & Co. Stephen, Leslie, ed. (1885). . Dictionary of National Biography. Vol. 4. London: Smith, Elder & Co.
- ↑ “New Clonskeagh apartments from €400,000 with green credentials and younger buyer appeal” (en). The Irish Times. Dáta rochtana: 23 June 2023.
- ↑ “Beranger House - Roebuck Road, Clonskeagh, Dublin 14”. Beranger House. Dáta rochtana: 23 June 2023.
- CS1 Béarla-language sources (en)
- Básanna i 1817
- Daoine a rugadh i 1725
- Péintéirí Ollannacha ón 18ú haois
- Ealaíontóirí na hÍsiltíre san 18ú haois
- Péintéirí Éireannacha
- Péintéirí Ollannacha
- Péintéirí Éireannacha ón 18ú haois
- Ealaíontóirí Éireannacha ón 18ú haois
- Péintéirí fireanna na hÉireann
- Uiscedhathadóirí na hÍsiltíre
- Péintéirí ó Rotterdam
- Dúitsigh de shliocht Francach