Jump to content

Dlí an Aontais Eorpaigh

Ón Vicipéid, an chiclipéid shaor.

Is córas dlí fornáisiúnta é Dlí an Aontais Eorpaigh laistigh desna 27 ballstát den Aontas Eorpach (AE). D'fhás sé le himeacht ama ó bunaíodh Comhphobal Eorpach do Ghual agus Chruach, chun síocháin, ceartas sóisialta, geilleagar margaidh le lánfhostaíocht, agus cosaint chomhshaoil a chur chun cinn.[1][2][3] Tá structúr bunreachta an AE bunaithe ar na conarthaí sínithe ag na ballstáit. Léirmhínítear dlí, agus cruthaítear cásdlí, an AE ag an mbrainse breithiúnach, aitheanta go comhchoiteann mar Chúirt Bhreithiúnais an Aontais Eorpaigh.

Cruthaítear gníomhartha dlí an an AE le nósanna imeachta reachtaíochta éagsúla, agus iad a leanas rannpháirteach ann:

Níl ceart maidir le tionscnamh reachtach ach leis an gCoimisiún.


Is féidir le baill nua a dhul isteach san AE má ghlacann siad le rialacha an Aontais, agus tá cead ag baill a dhul amach dar lena gcuid riachtanais bunreachta féin.[4] Mar thoradh tarraing siar na Ríochta Aontaithe, tá ann anois corpas dlí coinnithe an AE laistigh de dlí na Ríochta Aontaithe.

Naisc sheachtracha

[cuir in eagar | athraigh foinse]
  1. TEU article 3(1): "The Union's aim is to promote peace, its values and the well-being of its peoples ... and shall promote social justice and protection...'
  2. TEU article 3(3): "It shall work for the sustainable development of Europe based on balanced economic growth and price stability, a highly competitive social market economy, aiming at full employment and social progress, and a high level of protection and improvement of the quality of the environment".
  3. TEU Article 4(3): "Pursuant to the principle of sincere cooperation, the Union and the Member States shall, in full mutual respect, assist each other in carrying out tasks which flow from the Treaties".
  4. TEU article 50.