Bliain Nua na Síneach

Ón Vicipéid, an chiclipéid shaor.
Jump to navigation Jump to search

Bíonn Bliain Nua na Síneach, nó Athbhliain na Síneach, á ceiliúradh i gcaitheamh mhí EanáirFeabhra (nó fiú "Athbhliain na Gealaí" ó tharla nach sa tSín amháin a dhéantar ceiliúradh ar an mbliain nua an tráth seo den bhliain[1])[2].

doras i Lijiang
yuanbao.
Nian gao 年糕 , pâtisserie
pléascóg thine
leon agus dragún
Lee Theatre Plaza, Hong Kong

Féilire[athraigh | athraigh vicithéacs]

Ní thosaíonn an bhliain nua ar an dáta céanna gach bliain, toisc go mbraitheann sí ar an ngealach[3]. Agus ní thosaíonn an bhliain nua ar an dáta céanna ar fud domhain ach an oiread. Críochnaíonn an fhéile le lóchrainn lasta ar fud na háite.

Is iondúil a thiteann an fhéile seo idir an 21 Eanáir agus an 20 Feabhra. Ní lá amháin atá i gceist leis an chomóradh seo, ach ceiliúradh coicíse[4].

Bíonn 12 i ngnáthmhí agus bíonn mí bhreise ann nuair a bhíonn bliain bhisigh ann. Bíonn idir 353 agus 355 i ngnáthbhliain agus idir 383 agus 385 lá i mbliain bhisigh. Bíonn bliain bhisigh ann má bhíonn 13 ghealach nua ann idir dhá ghrianstad geimhridh.

Tá Féilire na Síneach éagsúil le féilirí móra eile atá in úsáid sa chaoi nach gcomhairtear na blianta i ndiaidh a chéile gan teorainn (1 AD ar aghaidh, mar shampla) ach tugtar ainm – ar cuid de é an t-ainmhí – do na blianta i gcóras a atosaíonn gach 60 bliain.

Maireann an fhéile 15 lá[5]:

  • Lá roimh an bhliain nua – Dinnéar leis an clann ar fad, "Shou Shi", lainse ar tine ealaíne.
  • Lá na bliana nua – Daoine ag tabhairt cuairt ar clainne srl.
  • An dara lá – Tugann mná atá pósta cuairt ar a gclann.
  • An cúigiú lá déag – Féile na Laindéar[6].

Nósanna[athraigh | athraigh vicithéacs]

  • Tá sé mar nósmhaireacht sa tSín, clúdaigh litreach a thabhairt amach dá mhuintir. Uaireanta, feictear litreacha beaga agus athbhliain faoi mhaise á ghuí acu chomh maith. Is minic a scríobhtar teachtaireachtaí mar seo ar laindéar pháipéar agus iad a scaoileadh thuas sa spéir.
  • I rith na féile, maisítear fuinneoga agus dorais le maisiúcháin dhearga déanta as páipéar agus le véarsaíocht ar ábhar sonais, rachmais agus fad saoil.
  • I rith na coicíse, dúntar formhór na siopaí is tithe tábhairne, agus filleann muintir na Síne abhaile chun an Athbhliain a cheiliúradh lena theaghlaigh.

Fréamh neimhe agus fréamh saolta[athraigh | athraigh vicithéacs]

Ní bhíonn uimhir ag an mbliain Shíneach, ach ina háit bíonn ainmhí luaite léi. Baineann tréithe stoidiaca leis an bhféilire Síneach, ar a nglaoitear Ciorcal na nAinmhithe air.

Is timthriall 12 bliain is ea An tStoidiaca Síneach. Tá gach bliain sa timthriall ainmnithe tar éis ainmhí agus tá pearsantacht agus tréithe difriúil agus gach ainmhí. Creidtear go bhfuil tionchar mór ag an ainmhí ar an duine.

Tá deich ‘bhfréamh neimhe’ ann agus 12 ‘fréamh saolta’ ann:

Tá 12 ainmhí ar an iomlán:

Na Ainmhithe
  1. Francach: Bliain an Fhrancaigh[7]
  2. Damh / : Bliain an Daimh
  3. Tíogar: Bliain an Tíogair
  4. Coinín : Bliain an Choinín
  5. Dragan : Bliain an Dragain
  6. Nathair: Bliain na Nathrach (focal baininscneach)
  7. Capall : Bliain an Chapaill.
  8. Gabhar: Bliain an Gabhair nó Bliain na Caorach nó Bliain an Reithe[8],[9]
  9. Moncaí : Bliain an Mhoncaí
  10. Coileach : Bliain an Choiligh
  11. Madra: Bliain an Mhadra nó Bliain an Mhadaidh nó Bliain an Ghadhair
  12. Muc: Bliain na Muice (focal baininscneach)

Na Fréamhacha Neimhe:

  • 甲 (jiǎ)
  • 乙 (yǐ)
  • 丙 (bǐng)
  • 丁 (dīng)
  • 戊  (wù)
  • 己 (jǐ)
  • 庚 (gēng)
  • 辛 (xīn)
  • 壬 (rén)
  • 癸 (guǐ)

Cuirtear an dá fhréamh le chéile le hainm na bliana a fháil. Mar sin, is í an chéad bhliain sa chóras 60 bliain ná 甲子 (jiǎ-zǐ), agus an dara bliain 乙丑 (yǐ-chǒu) agus araile.

Chinese New Year.jpg

Nuair a thagtar chuig deireadh na bhfréamhacha, tosaítear ag an tús arís. Mar sin, is í an 11ú bliain 甲戌 (jiǎ-xū), an 12ú bliain 乙亥 (yǐ-hài) agus araile go dtí go dtagtar chuig an 60ú bliain 癸亥 (guǐ-hài). Thosaigh an “chéad bhliain” sa chóras seo sa bhliain 2637 BC nuair a ceapadh an féilire, de réir an tseanchais.

Mar shampla, is í an bhliain a thosaigh ar an 10 Feabhra 2016, mar sin, ná 丙申 (bǐng-shēn). Is í an 33ú bliain sa 78ú babhta den chóras 60-bliain agus is í an 4,714ú bliain ó thosaigh an córas sin[10].

Stair[athraigh | athraigh vicithéacs]

De réir sheanchas na Síne, ba é an tImpire 皇帝 (Huangdi – ‘An tImpire Buí’) a cheap an féilire sa bhliain 2637 BC.

Athbhliain faoi mhaise

Foclóir[athraigh | athraigh vicithéacs]

  • Athbhliain Faoi Mhaise: 新年快乐 (xin nian kuai le)

Féach freisin[athraigh | athraigh vicithéacs]

Tagairtí[athraigh | athraigh vicithéacs]