An Lárionad Eorpach um Chosc agus Rialú Galar
|
|||||
  | |||||
| Sonraí | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| Giorrúchán | ECDC agus ECDC | ||||
| Cineál | gníomhaireacht dhíláraithe an Aontais Eorpaigh foilsitheoir oscailte foilsitheoir acadúil | ||||
| Stair | |||||
| Dáta a bunaíodh | 28 Meán Fómhair 2004 | ||||
| Rialachas corparáideach | |||||
| Ceanncheathrú | |||||
| Líon fostaithe | 290 (2019) | ||||
| Eile | |||||
| Uimhir teileafón | +46-8-586-010-00 | ||||
| Suíomh gréasáin | ecdc.europa.eu | ||||
          
| |||||
Is gníomhaireacht an Aontais Eorpaigh é an Lárionad Eorpach um Chosc agus Rialú Galar[1] (Béarla: European Centre for Disease Prevention and Control (ECDC)).[2] Tá réimse forleathan gníomhaíochtaí aige, lena n-áirítear: faireachas, faisnéis eipidéime, comhairle eolaíoch, micribhitheolaíocht, ullmhacht agus freagairt, traenáil mhíochaine phobail agus caidrimh idirnáisiúnta. Foilsíonn an tIonad an t-iriseán eolaíoch Eurosurveillance. [2] Bunaíodh an tIonad sa bhliain agus tá ceanncheathrú aige i Solna na Sualainne ón mbliain 2018 i leith.
Bunús dlíthiúil
[cuir in eagar | athraigh foinse]Bunaíodh an ECDC le Rialachán Uimh. 851/2004,[3] as a dtagann a bhunús dlíthiúil ó Airteagail 251(2)[4] agus 152(4) TEC,[5] agus a thugann cead don Choimisiún tograí faoi shláinte phoiblí a mholadh.
Stair agus oibríochtaí
[cuir in eagar | athraigh foinse]
Mar thoradh an ráig SARS trasteorann sa bhliain 2003, ceapadh Parlaimint na hEorpa John Bowis mar rapporteur[6] agus bunaidh an ghníomhaireacht ar luas lasrach: chuir an Eorpach dréacht-reachtaíocht draft i láthair i mí Iúil 2003; faoin earrach 2004, ritheadh Rialachán 851/2004; agus i mí Bealtaine 2005 tháinig an t-ionad i bhfeidhm.
Tá seacht gClár Galair ag an ngníomhaireacht:
- Frithsheasmhacht in aghaidh Ábhair Fhrithmhiocróbaigh agus ionfhabhtuithe cúram sláinte
- Galair éiritheacha and veicteoir-iompartha
- Galair agus Zónóisí bia- agus uisce-iompartha
- Galair agus ionfhabhtaithe ghnéas-tarchurtha, lena n-áirítear VEID agus víris fhuil-iompartha
- Fliú
- An eitinn
- Galar inchoiscthe trí vacsaíniú
Caidrimh le hinstitiúidí an AE
[cuir in eagar | athraigh foinse]Ó thaobh institiúidí an AE de (an Coimisiún Eorpach, Parlaimint na hEorpa agus Comhairle an Aontais Eorpaigh), déanann siad maoirseacht agus tugann siad maoiniú d'ECDC, agus faigheann siad treoir straitéiseach uaidh.[7][8][9]
Comhoibríoch le gníomhaireachtaí an AE mar a leanas:[9]
Foilsiúcháin
[cuir in eagar | athraigh foinse]Foilsíonn ECDC tuarascálacha maidir le galair theagmhálacha agus conas iad a chosc agus a rialú. Faoi dheireadh gach bliain, cuireann ECDC amach an Tuairisc Eipidéimeolaíochta Bliaintiúil dá chuid. I measc foilsiúchán eile ón ECDC tá tuarascálacha maidir le faireachas agus bagairt sainghalair, agus anailís treochtaí ar sláinte phoiblí san Eoraip.
Is iriseán rochtain oscailte Eurosurveillance, a European open-access, piarmheasúnaithe m maidir le heipidéimeolaíocht. Bunaíodh é sa bhliain 1995 mar thionscadal comhoibríoch idir an Coimisiún Eorpach, an Institut de Veille Sanitaire (an Fhrainc) agus an Health Protection Agency (Ríocht Aontaithe). Foilsíodh é gach Déardaoin ag ECDC ó mhí Márta 2007 i leith.
Ballstáit
[cuir in eagar | athraigh foinse]I dteannta leis na ballstáit den AE, tá ann sa líonra ECDC tríú bhall den Limistéar Eorpach Eacnamaíoch: an Iorua, an Íoslainn agus Lichtinstéin.[10]
Bhí an Ríocht Aontaithe fós san ECDC le linn an athrú Brexit idir mhí Feabhra agus an Nollaig 2020.
COVID-19
[cuir in eagar | athraigh foinse]Le linn na Paindéime COVID-19, d'fhoilsigh an ECDC sonraí maidir le COVID-19, amhail is linn na ndaoine leis an ngalar san AE.
Naisc sheachtracha
[cuir in eagar | athraigh foinse]Féach freisin
[cuir in eagar | athraigh foinse]Tagairtí
[cuir in eagar | athraigh foinse]- ↑ "Téarma: An Lárionad Eorpach um Chosc agus Rialú Galar". IATE. Dáta rochtana: 13-03-2026.
- 1 2 "Eolas faoi ECDC". ecdc.europa.eu.
- ↑ "Regulation (EC) No 851/2004 of the European Parliament and of the Council of 21 april 2004 establishing a European Centre for disease prevention and control". EUR-Lex. Dáta rochtana: 13-03-2026.
- ↑ "Leagan comhdhlúite den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh - CUID A SÉ: FORÁLACHA INSTITIÚIDEACHA AGUS AIRGEADAIS - TEIDEAL I: FORÁLACHA AG RIALÚ NA nINSTITIÚIDÍ - Caibidil 2: Gníomhartha dlí an Aontais, nósanna imeachta glactha agus forálacha eile - Roinn 2: Nósanna imeachta chun gníomhartha agus forálacha eile a ghlacadh - Airteagal 294". EUR-Lex. Dáta rochtana: 13-03-2026.
- ↑ "Treaty establishing the European Community (Nice consolidated version) Part Three: Community policies Title XIII: Public health Article 152". EUR-Lex. Dáta rochtana: 13-03-2026.
- ↑ Bowis, John. "Report on the proposal for a European Parliament and Council regulation establishing a European Centre for Disease Prevention and Control - Committee on the Environment, Public Health and Consumer Policy | A5-0038/2004 | European Parliament". europarl.europa.eu.
- ↑ "Plean oibre ECDC 2019-2021: An tsláinte phoiblí Eorpach a chosaint". ecdc.europa.eu (2019-01-23). Dáta rochtana: 2024-05-16.
- ↑ "Príomhdhoiciméid". ecdc.europa.eu (2017-05-31). Dáta rochtana: 2024-05-16.
- 1 2 "Institiúidí agus gníomhaireachtaí an Aontais". ecdc.europa.eu (2010-12-13). Dáta rochtana: 2024-05-16.
- ↑ "Comhlachtaí Inniúla". European Centre for Disease Prevention and Control. Dáta rochtana: 2022-04-13.
- "Rapid Risk Assessment: Severe respiratory disease associated with a novel coronavirus". European Centre for Disease Prevention and Control (19ú Feabhra 2013). Dáta rochtana: 25ú Bealtaine 2013.
<ref> tag with name "ecdcCovid" defined in <references> is not used in prior text.