An Éigipt

Ón Vicipéid, an chiclipéid shaor.
Jump to navigation Jump to search
Infotaula de geografia políticaAn Éigipt
جمهورية مصر العربية (arz) Edit the value on Wikidata
Flag of Egypt (en) Coat of arms of Egypt (en)
Flag of Egypt (en) Aistrigh Edit the value on Wikidata Coat of arms of Egypt (en) Aistrigh Edit the value on Wikidata
Cathair

Aintiún Bilady, Bilady, Bilady (en) Aistrigh Edit the value on Wikidata

Mana «Where it all begins» Edit the value on Wikidata
Ainmnithe in ómós Ptah (en) Aistrigh agus Mizraim (en) Aistrigh Edit the value on Wikidata
Suíomh
EGY orthographic.svg Edit the value on Wikidata
 27°N 29°E / 27°N 29°E / 27; 29

Príomhchathair Caireo Edit the value on Wikidata
Daonra
Iomlán 94,798,827 (2017) Edit the value on Wikidata
Teanga, nó leagan teanga An Araibis Edit the value on Wikidata
Tíreolaíocht
Cuid de An Afraic Thuaidh, An Meánoirthear agus Western Asia (en) Aistrigh Edit the value on Wikidata
Achar dromchla 1,010,407.87 km² Edit the value on Wikidata
Suite i nó in aice le limistéar uisce An Mheánmhuir agus An Níl Edit the value on Wikidata
Pointe is airde Mount Catherine (en) Aistrigh (2,629 m) Edit the value on Wikidata
Pointe is ísle Logán Qattara (-133 m) Edit the value on Wikidata
Ar theorainn le
Sonraí stairiúla
Leanann sé/sí Kingdom of Egypt (en) Aistrigh agus All-Palestine Government (en) Aistrigh Edit the value on Wikidata
Feabhra 28, 1922Kingdom of Egypt (en) Aistrigh
3150 "BCE"
Eagraíocht pholaitiúil
Córas rialtais poblacht Edit the value on Wikidata
Comhlacht reachtach Parliament of Egypt (en) Aistrigh Edit the value on Wikidata
• President of Egypt (en) Aistrigh Edit the value on Wikidata Abdel Fattah el-Sisi (Meitheamh 8, 2014) Edit the value on Wikidata
• Prime Minister of Egypt (en) Aistrigh Edit the value on Wikidata Moustafa Madbouly Edit the value on Wikidata
Eacnamaíocht
OTI ainmniúil

235,369,129,337.71 $ (2017) Edit the value on Wikidata

)
OTI ainmniúil in aghaidh an duine 2,412 $ (2017) Edit the value on Wikidata
Airgeadra Egyptian pound (en) Aistrigh Edit the value on Wikidata
Aitheantóir tuairisciúil
Lonnaithe i gcrios ama
Fearann Idirlín barrleibhéil .eg (en) Aistrigh agus المغرب (en) Aistrigh Edit the value on Wikidata
Glaochód +20 Edit the value on Wikidata
Uimhir theileafóin éigeandála 122 (en) Aistrigh, 123 (en) Aistrigh agus 180 (en) Aistrigh Edit the value on Wikidata
Eile

Láithreán gréasáin egypt.travel Edit the value on Wikidata

Is tír í an Éigipt, nó Poblacht Arabach na hÉigipte (Araibis:مصر) atá suite in oirthuaisceart na hAfraice agus giota beag den Áise. Tagann an ainm Gaeilge An Éigipt ón ainm Gréigis Aígyptos (Αἴγυπτος), agus Egypte asFraincís agus Egypt as Béarla.

Tá teorainn ag an an Éigipt leis an Libia, an tSúdáin, agus le hIosrael. Tá 80.6 milliún daoine ina gcónaí ann. Is í Caireo an phríomhchathair.

Stair[cuir in eagar | athraigh foinse]

Sean-Éigipt[cuir in eagar | athraigh foinse]

Léigh an t-alt, an Sean-Éigipt agus Catagóir:Stair na hÉigipte.

Suais[cuir in eagar | athraigh foinse]

Osclaíodh Canáil Suaise (Suez) ar an 7 Márta 1869, agus de bharr sin, d'éirigh Caireo tábhachtach ó thaobh cúrsaí geopholaitíochta.

Deachtóireacht mhíleata, 1952[cuir in eagar | athraigh foinse]

Ar an 23 Iúil 1952, nó "Lá na Réabhlóide" san Éigipt, tharla coup d'état; cuireadh deachtóireacht mhíleata in ionad monarcachta bhunreachtúil.

Géarchéim Shuais, 1956[cuir in eagar | athraigh foinse]

Tharla an ghéarchéim Shuais (Suez) sa bhliain 1956, idirghabháil mhíleata mhí-ámharach. Mar leithscéal, dúirt rialtas na Fraince go raibh an tUachtarán Nasser ag tabhairt cabhrach don FLN. Ach eachtra mhíleata mhí-ámharach a bhí ann; rinne an Fhrainc agus an Ríocht Aontaithe praiseach dá dheis. Lagaigh an géarchéim seo an Fhrainc agus an Ríocht Aontaithe ar thaobh idirnáisiúnta.

Cogadh na Sé Lá[cuir in eagar | athraigh foinse]

Ar an 5 Meitheamh 1967, rinne an Iosrael ionsaí ar an Éigipt. Cuireadh tús le “Cogadh na Sé Lá”. Cuireadh tús le “Cogadh na Sé Lá” ar an 5 Meitheamh 1967 nuair a rinne an Iosrael ionsaí ar an Éigipt. Tháinig deireadh le Cogadh na Sé Lá, ar an 10 Meitheamh 1967 nuair a ghlac Fórsaí cosanta Iosraeil (IDF / Israel Defense Forces) seilbh ar Oirthear Iarúsailéim.

Deachtóireacht ar aghaidh[cuir in eagar | athraigh foinse]

Sadat 1953

Bhí Muhammad Anwar el-Sadat ina uachtarán na hÉigipte ó 1970 go dtí an 6 Deireadh Fómhair 1981. Feallmharaíodh Sadat ar an 6 Deireadh Fómhair 1981.

Ar an 17 Meán Fómhair 1978, shínigh Sadat, agus Príomh-Aire Iosrael, Menachem Begin, conradh síocháin sa Teach Bán.

Bronnadh Duais Nobel na Síochána ar Sadat i nDeireadh Fómhair 1978.

Cúpla lá níos déanaí, ceapadh Hosni Mubarak ina uachtarán ar 14 Deireadh Fómhair 1981, an ceathrú ceann sa tír, tar éis feallmharú a réamhtheachtaithe Sadat.

Réabhlóid 2011[cuir in eagar | athraigh foinse]

Sa chéad leath den bhliain 2011 bhí réabhlóid san Éigipt agus cuireadh Hosni Mubarak as a phost i ndiaidh 30 bliain i gcumhacht. I ndeireadh na dála, theip ar an réabhlóid, agus tháinig deachtóir eile chun chinn, Mohamed Hussein Tantawi Soliman.

An fásach dubh (Sahra as-Sauda) idir Farafra agus Bahariya

Geilleagar[cuir in eagar | athraigh foinse]

geilleagar ilghnéitheach san Éigipt. Tá táirgiúlacht na turasóireachta, an tionscail, na talmhaíochta agus seirbhísí go léir inchurtha lena chéile a bheagán nó a mhórán.

Príomhchathracha[cuir in eagar | athraigh foinse]

armas, 1923 - 1953.

Tíreolaíocht[cuir in eagar | athraigh foinse]

Cultúr[cuir in eagar | athraigh foinse]

Féach freisin[cuir in eagar | athraigh foinse]

Tagairtí[cuir in eagar | athraigh foinse]