Dlíthe Kepler

Johannes Kepler.

Sa réalteolaíocht, déanann Dlíthe Kepler cur síos ar na príomh-airíonna a bhaineann le ghluaisní na bpláinéad timpeall na Gréine, ach gan iad a léiriú dúinn. D'aimsigh Kepler na dlíthe seo agus é ag staidéir na hoibre a bhí déanta roimhe sin ag an réalteolaí agus ailceimiceoir Tycho Brahe . Rinne Newton amach Teoiric na hImtharraingthe ó réamhobair Bhramhe agus Kepler.

Trí Dlíthe Kepler

An Chéad Dlí

Fíor 1:Pláinéid ag dul thart timpeall an ghrianchórais i bhfithis eilipseach.

Is i bhfithisí eilipseacha a théann pláinéid timpeall an ghrianchórais s'againne agus is í an Ghrian fócas na n-éilipsí.(Fíor 1)

An Dara Dlí

Fíor 2. An Dara Dlí:: Is ionann gach eatramh agus agus 5% de pheiriaid

Scuabann líne dhíreach idir pláinéad agus an Ghrian an t-achar céanna, de réir an aonaid ama a bhíonn i gceist. Mar gheall ar sin, nuair a bhíonn pláinéad i bhfad amach ón nGrian, is moille a bhíonn sé ag gluaiseacht ná mar a bhíonn agus é i ngaireacht don Ghrian.(Fíor 2)

An Triú Dlí

Maidir leis an meánfhad idir an phláinéad agus an Ghriain agus an peiriad fithiseach nó an t-achar ama a thógann sé ar phláinéad fithis iomlán a dhéanamh, bíonn ciúbú an mheánfhaid i gcomhréie le ceathrú am achar ama. Go siombalach:

${P^2} \propto {a^3}$

nuair is $P$ peiriad fithiseach an phláinéid agus $a$ ais leathmhór na fithise.

Naisc sheachtracha

• Définition et démonstration des lois de Kepler, sur le site Astrophy (en français)
• Démonstration des trois lois de Kepler et de propriétés d'une ellipse
• B.Surendranath Reddy; animation of Kepler's laws: applet
• David McNamara and Gianfranco Vidali, Kepler's Second Law - Java Interactive Tutorial, http://www.phy.syr.edu/courses/java/mc_html/kepler.html, an interactive Java applet that aids in the understanding of Kepler's Second Law.
• University of Tennessee's Dept. Physics & Astronomy: Astronomy 161 page on Johannes Kepler: The Laws of Planetary Motion [1]
• Kepler's Third Law:interactive model[2]