Caitlín Maude
Ón Vicipéid, an chiclipéid shaor.
Ba scríbhneoir, file, aisteoir, amhránaí sean-nóis agus gníomhaíoch Gaeilge as Conamara í Caitlín Maude (22 Bealtaine 1941 - 6 Meitheamh 1982).
Clár ábhair |
[athraigh] Óige
Rugadh Caitlín Maude sna Doiriú, i gCasla, Conamara. Ba í an dara duine clainne ag John Joseph Maude agus a bhean chéile, Máire Nic an Iomaire. D'fhreastail sí ar an meánscoil i Móinteach Mílic i gContae Laoise agus i gColáiste Chroí Mhuire sa Spidéal. Chuaigh sí go dtí Ollscoil na hÉireann, Gaillimh, áit a ndearna sí staidéar ar an mBéarla, Gaeilge, Fraincis agus Matamaitic. Bhronn rialtas na Fraince scoláireacht Sambro uirthi tar éis di an marc is airde a fháil i scrúduithe na céad bhliana.
[athraigh] Gairm Bheatha agus Drámaíocht
Chuaigh sí leis an múinteoireacht tar éis di an chéim a bhaint amach, agus í ag obair i scoileanna éagsúla ar fud na tíre ar feadh tréimhse. Bhí Maude páirteach sa drámaíocht ó bhí sí sa mheánscoil agus bhí cáil ar a ról mar 'Mháire' sa dráma An Triail, le Mairéad Ní Ghráda. In éineacht leis sin, scríobh sí a dráma féin, darb ainm An Lasair Choille, i bpáirt le Mícheál Ó hAirtnéide. Bhí suim aici sa cheol i gcónaí agus d'eisigh Gael-Linn album sean-nóis dá cuid, darbh ainm Caitlín, sa bhliain 1975.
[athraigh] Filíocht
Ba dhuine staidéarach í Caitlín ó bhí sí an-óg, dar lena tuistí. Bhíodh filíocht á scríobh aici agus dúirt sí féin gurbh í an tSiúr Ailbhe, a bhíodh ag múineadh Gaeilge di i gColáiste Chroí Mhuire, a chéadspreag a cumas scríobhneoireachta.[1]
[athraigh] Cúrsaí Sóisialta agus an Pholaitíocht
Bhí suim mhór aici i gcúrsaí sóisialta agus polaitíochta, go háirithe i leith na mbochtán. Rinne sí stocaireacht i gcoinne an Chómhargaidh Eorpaigh agus bhíodh sí páirteach sna mórshiúlta a bhíodh ar siúl ar son na Stailceoirí Ocrais i dTuaisceart Éireann. Scríobh sé dán darbh ainm I m'Áit Dhúchais ó Thuaidh in ómós do Bobby Sands tar éis dó bás a fháil ar stailc ocrais i 1981. Thug sí tacaíocht d'fheachtas Misneach chomh maith.
[athraigh] Gníomhaíochas ar son na Gaeilge
Ba dhuine í Caitlín a bhí go mór ar son athbheochan na Gaeilge agus d'oibrigh sí go dúthrachtach chun bonneagar phobal na Gaeilge a fheabhsú. Bhunaigh sí club darbh ainm 'An Bonnán Buí' do Ghaeil Bhaile Átha Cliath sa bhliain 1969 agus bhí sí páirteach i mbunú Scoil Lán-Ghaelach Santain, i dTamhlacht.
[athraigh] Saol Pearsanta
Phós Caitlín Maude Cathal Ó Luain ar 27 Nollaig 1969. Saolaíodh mac amháin dóibh, darb ainm Caomhán.
[athraigh] Bás
Fuair Caitlín Maude bás mar gheall ar ailse ar 6 Meitheamh 1982. Cuireadh í i reilig Sheosaimh i mBóthar na Bruíne, i gContae Bhaile Átha Cliath.
[athraigh] Tagairtí
- ↑ Ó Coigligh, Ciarán, Caitlín Maude: Dánta, drámaíocht agus prós, (Baile Átha Cliath 2005), lth. X
[athraigh] Leabhair Thagartha
- Ó Coigligh, Ciarán, Caitlín Maude: Dánta, drámaíocht agus prós, (Baile Átha Cliath 2005)
- Welch, Robert (eag.), The Concise Oxford Companion to Irish Literature, (Oxford 1996/2000) lth. 233-234
